Τραγωδία στην Πάρο: «Διαφορετικός ο μηχανισμός πνιγμού σε αλμυρό και γλυκό νερό – Αναγκαστική η εποπτεία σε αυτές τις ηλικίες»
Παραμένουν αναπάντητα πολλά ερωτήματα για τον θάνατο από πνιγμό ενός 4χρονου αγοριού σε πισίνα beach bar στην Πάρο. Ο 69χρονος ιδιοκτήτης του beach bar, ο οποίος αφέθηκε ελεύθερος, εμφανίζεται δηλωμένος και ως ναυαγοσώστης. Ωστόσο, οι Αρχές εξετάζουν αν διέθετε την απαιτούμενη δυνατότητα και τη νόμιμη άδεια για την άσκηση των συγκεκριμένων καθηκόντων, καθώς και αν βρισκόταν στο σημείο την κρίσιμη στιγμή.
Παράλληλα, οι έρευνες επικεντρώνονται στις συνθήκες κάτω από τις οποίες το παιδί απομακρύνθηκε από τους γονείς του, έφτασε στην πισίνα και τελικά βρέθηκε μέσα στο νερό.
Ο αντιπρόεδρος αστυνομικών υπαλλήλων Αθήνας, Νίκος Ρήγας, μίλησε στο MEGA για την υπόθεση. «Πλέον έχει αποφανθεί η Δικαιοσύνη. Συνελήφθησαν οι γονείς και ο ιδιοκτήτης του συγκεκριμένου μπαρ. Αφέθηκαν ελεύθεροι βέβαια και θα γίνει τακτική δικάσιμος. Είναι ένα περιστατικό ακόμα από τους πολλούς πνιγμούς που έχουμε. Είχαμε πρόσφατα και αν θυμάστε και άλλο παιδί έξι ετών το οποίο διέφυγε της προσοχής της μητέρας του, η οποία είχε πάει σε ένα σπίτι για να καθαρίσει. Γιατί δεν είναι μόνο οι πισίνες από τα ξενοδοχεία, είναι και οι ιδιωτικές πισίνες και εκεί υπάρχουν παιδάκια και εξετάζονται βασικά αν έχουν ληφθεί όλα τα μέτρα που πρέπει να ληφθούν. Δηλαδή αν υπάρχει ναυαγοσώστης, αν υπάρχει απινιδωτής, αν υπάρχουν τα μέσα πρώτων βοηθειών σε μια τέτοια περίπτωση. Πού ήταν οι γονείς, αν διέφυγε της προσοχής το παιδί και για ποιον λόγο. Και βέβαια αν το beach bar είχε όλα τα μέτρα περίφραξης της πισίνας. Πάντως, χάνουμε δυστυχώς κάθε χρόνο πολλές ζωές και στη θάλασσα από πνιγμούς και δυστυχώς και στις πισίνες που υποτίθεται είναι ένας χώρος πιο ελεγχόμενος και πιο προσωπικός μπορεί να πει κανείς».
«Αναγκαστική η εποπτεία σε αυτές τις ηλικίες» – Ειδικοί εξηγούν
Η ψυχολόγος, Βασιλένα Σταυροπούλου, τοποθετήθηκε επί του θέματος αναφορικά με τις ευθύνες και το ψυχολογικό βάρος ενός τέτοιου τραγικού γεγονότος.
«Είναι από τις περιπτώσεις αυτές που δυστυχώς η ευθύνη συνυπάρχει με το πένθος, με την απώλεια. Και καταλαβαίνετε ότι αυτό είναι πάρα πολύ σκληρό, γιατί ένα μικρό παιδάκι έχει χάσει τη ζωή του υπό συνθήκες οι οποίες θα μπορούσαν να έχουν αποφευχθεί. Από την πλευρά μου αυτό που χρειάζεται να πω, γιατί μας παρακολουθούν και άλλοι γονείς, είναι ότι έχουμε πολύ συγκεκριμένες οδηγίες ακόμα και από τον Παγκόσμιο Οργανισμό Υγείας αναφορικά με την εποπτεία παιδιών μηδέν έως τέσσερα. Αυτό που είπε ο κύριος Ρήγας προηγουμένως, ότι ακόμα και μεγαλύτερα παιδιά ηλικίας έξι ετών και οχτώ ετών το βλέπουμε κάποιες φορές ότι κινδυνεύουν, γιατί μπορεί να έχουν καταναλώσει τροφή όχι στο προαπαιτούμενο χρονικό διάστημα και βλέπουμε ότι μπορεί να επέλθει ένας πνιγμός. Οπότε καταλαβαίνετε, στο μηδέν έως τέσσερα είναι σαν να αφήνουμε ένα παιδί στον δρόμο και να του λέμε «πέρασε τον δρόμο». Είναι αναγκαστική η εποπτεία κοντά στο νερό, γιατί το παιδί δεν μπορεί να έχει την ευθύνη του εαυτού του. Ξέρετε, ένα παιδάκι αυτής της ηλικίας δίνει την εντύπωση πολλές φορές, όντας ζωηρό, ότι μπορεί να ειδοποιήσει αν υπάρξει κάποιος πνιγμός, ότι υπάρχει η δυνατότητα να το προλάβει κάποιος. Αρκετές φορές μπορεί να το επιβεβαιώσει και ο κύριος Γαλεντέρης. Ο πνιγμός είναι σχετικά αθόρυβος, είναι σιωπηλός. Οπότε καταλαβαίνετε, όσο πιο συνεχής και προσηλωμένη είναι η εποπτεία από ενήλικες, τόσο λιγότερες είναι οι πιθανότητες ένα παιδάκι να κινδυνεύσει. Και για να κινδυνεύσει ένα παιδί, δεν είναι μόνο το να πέσει στο νερό, γιατί ένα παιδί εύκολα αυτής της ηλικίας μπορεί να διαφύγει από την προσοχή ενός ενήλικα. Το θέμα όμως είναι το χρονικό διάστημα που θα μεσολαβήσει από τη στιγμή που θα μπει μέσα σε μια επικίνδυνη κατάσταση, μέχρι τη στιγμή που θα το εντοπίσει ο ενήλικας και θα παρέμβει».
«Αθόρυβοι οι παιδικοί πνιγμοί»
Ο ιατροδικαστής, Δημήτρης Γαλεντέρης, εξήγησε: «Εγώ θέλω να σταθώ σε δύο σημεία. Αφενός ότι είναι αθόρυβοι οι πνιγμοί στην πισίνα, όσο και αν φαίνεται περίεργο, πραγματικά η βύθιση και η παραμονή του παιδιού κάτω από το νερό είναι συνήθως αθόρυβη. Δηλαδή δεν το παίρνει χαμπάρι κανένας. Αλλά το σημαντικότερο είναι το εξής. Ο πνιγμός στο γλυκό νερό είναι εντελώς διαφορετικός από τον πνιγμό στο αλμυρό νερό. Εδώ πρέπει να δώσουμε πολύ μεγάλη βάση, γιατί ο θάνατος επέρχεται πάρα πολύ πιο γρήγορα, διότι ο μηχανισμός του πνιγμού είναι εντελώς διαφορετικός σε σχέση με αυτό, με αυτό της θάλασσας. Όσες φορές μου έχει δοθεί η ευκαιρία δημόσια, πραγματικά σημειώνω και υπογραμμίζω ότι θέλει πολύ μεγάλη προσοχή η πισίνα. Η πισίνα είναι ένας χώρος ο οποίος είναι ιδιαίτερος και, εάν δεν προσέξουμε, ο θάνατος μπορεί να έρθει πολύ γρήγορα. Δύο είναι τα χαρακτηριστικά της πισίνας και του παιδιού. Αυτός ο συνδυασμός. Αφενός ο πνεύμονας και οι αεραγωγοί είναι πάρα πολύ μικροί, με αποτέλεσμα να υπάρχει πολύ εύκολα η διακοπή της αναπνοής. Αφετέρου, το γλυκό νερό μπορεί να προκαλέσει τον θάνατο πάρα πολύ γρήγορα και ο θάνατος αυτός να μην είναι αναστρέψιμος. Άρα είναι πάρα πολύ επικίνδυνη η παρουσία του παιδιού εντός μιας πισίνας. Έχει να κάνει με το αλάτι, με την ώσμωση βασικά. Γιατί διαφορετικά μετακινείται το νερό, όταν είναι αλμυρό, μέσα στον πνεύμονα και διαφορετικά όταν είναι γλυκό».
Σοκάρουν τα στοιχεία πνιγμών
Ο Παναγιώτης Πασχαλάκης, πρόεδρος και ιδρυτής του μη κερδοσκοπικού οργανισμού Safe water Sports, ανέφερε: «Αναμφισβήτητα πρόκειται για μεγάλη θλίψη για την οικογένεια και για όλους το να θρηνούμε σήμερα την απώλεια ενός μικρού παιδιού και μάλιστα σε συνθήκες τέτοιες που νομίζω ότι όλοι καταλαβαίνουμε ότι θα μπορούσε να έχει αποφευχθεί μια τέτοια απώλεια. Νομίζω ότι τα τελευταία πέντε χρόνια από τις καταμετρήσεις που έχουν γίνει υπάρχουν συστηματικά ένας αριθμός ανθρώπων, όχι μεγάλος βεβαίως όσο στη θάλασσα, αλλά σημαντικός, γιατί συμβαίνει ακριβώς σε πισίνες κατά κύριο λόγο ξενοδοχείων. Έχουμε ουσιαστικά είκοσι άτομα στην τελευταία πενταετία τα οποία χάνουν τη ζωή τους σε ουσιαστικά στα εσωτερικά ύδατα, όπως το λέμε εμείς, δηλαδή σε πισίνες, λίμνες και ποτάμια. Βέβαια, το νούμερο στη θάλασσα είναι πάρα πολύ μεγάλο και είναι 370 άτομα τον χρόνο. Το πενήντα τοις εκατό όμως από αυτά ακριβώς γίνεται σε κολυμβητικές δεξαμενές ξενοδοχείων ή γενικότερα εγκαταστάσεων όπως είναι το beach bar και είναι ένα φαινόμενο το οποίο επαναλαμβάνεται κάθε χρόνο και σίγουρα υπάρχουν πολλά πράγματα που μπορούν να γίνουν για το κομμάτι αυτό».
«Κοιτάξτε για τα παιδιά ακριβώς όπως αναφέρθηκε κιόλας, τα οποία είναι μικρής ηλικίας, δηλαδή κάτω των πέντε ετών, προφανώς η επιτήρηση και η προσοχή των γονιών είναι το πιο σημαντικό. Είναι κάτι το οποίο συμβαίνει πάρα πολύ γρήγορα. Ο πνιγμός δηλαδή σαν γεγονός. Επομένως, χρειάζεται ακριβώς αυτό και το μισό λεπτό καμιά φορά να είναι δυστυχώς ένας χρόνος ο οποίος μπορεί να επιφέρει αυτή την απώλεια. Όσον αφορά στις μεγαλύτερες ηλικίες, επειδή παρατηρείται και σε παιδιά μεγαλύτερης ηλικίας, το πιο σημαντικό είναι νομίζω να υπάρχει επάρκεια κολυμβητικής δεξιότητας στα παιδιά. Είναι κάτι το οποίο εμείς συστηματικά προσπαθούμε να πετύχουμε και σε συνεργασία με το υπουργείο Παιδείας. Να υπάρχει δηλαδή σε όλα τα σχολεία, σε όλα τα δημόσια σχολεία της χώρας το ελάχιστο δυνατό επίπεδο εκμάθησης, δηλαδή της κολυμβητικής δεξιότητας, έτσι ώστε να είμαστε σίγουροι ότι κανένα παιδί το οποίο είναι σε μικρή ηλικία δεν θα κινδυνέψει ποτέ στο υδάτινο περιβάλλον της χώρας μας», πρόσθεσε.
Για το νομοθετικό πλαίσιο: «Είναι κρίσιμο και κάθε χρόνο, όπως σας είπαμε, νομίζω τριακόσιοι εβδομήντα άνθρωποι χάνουν τη ζωή τους στη θάλασσα. Είναι πάρα πολύ μεγάλο το νούμερο και γίνονται πολλές προσπάθειες. Είναι πάρα πολύ μεγάλο. Να πω απλώς για τη συγκεκριμένη περίπτωση της πισίνας στο beach bar ότι το νομοθετικό πλαίσιο που καθορίζει ουσιαστικά τις συνθήκες ασφαλείας, την εκπαίδευση που πρέπει να έχει ο ναυαγοσώστης ή ο επόπτης ασφαλείας, όπως ονομάζεται, είναι αρκετά παλιό. Θα έλεγα ότι είναι του 1973. Αφορά ουσιαστικά μια εγκύκλιο του υπουργείου Υγείας. Είναι κάτι το οποίο πρέπει σίγουρα να αναβαθμιστεί και να εκσυγχρονιστεί, γιατί υπάρχουν πολλά πράγματα που πρέπει να αλλάξουνε και είναι κάτι το οποίο και εμείς έχουμε προτείνει στο υπουργείο Υγείας και πιστεύω ότι έστω και εξαιτίας ενός τόσο θλιβερού γεγονότος, θα μπορούσε να αποτελέσει την αρχή για να γίνει ένας εκσυγχρονισμός και στο νομοθετικό πλαίσιο, που είναι και αυτό πάρα πολύ σημαντικό».
«Το πρωτόκολλο των πισινών των κολυμβητικών δεξαμενών εκτός ξενοδοχείων έχει μείνει στο πλαίσιο του 1973»
«Όσον αφορά στις πισίνες των κολυμβητικών των ξενοδοχείων, όλος ο κανονισμός άλλαξε το 2020 και μάλιστα κάτι στο οποίο συμμετείχε ο οργανισμός πάρα πολύ ενεργά, όπου θεσπίστηκε για πρώτη φορά που δεν υπήρχε μέχρι τότε, ότι αυτός ο οποίος επιτηρεί τις πισίνες θα είναι ναυαγοσώστης από ειδική σχολή ναυαγοσωστικής με πτυχίο, είτε ναυαγοσώστης πισίνας είτε ναυαγοσώστης θάλασσας. Έγινε υποχρεωτική η παρουσία του στην πισίνα καθ’ όλη τη λειτουργία της πισίνας. Φανταστείτε ότι δεν υπήρχε τέτοια υποχρέωση στο παρελθόν. Όσον αφορά στο κομμάτι όμως των πισινών των κολυμβητικών δεξαμενών εκτός ξενοδοχείων, έχει μείνει το πλαίσιο του 1973 που είναι νόμος του υπουργείου Υγείας που δεν προβλέπει», επεσήμανε.
Ο κ. Ρήγας ανέφερε: «Και υπάρχει, αν μου επιτρέπετε, και ωράριο λειτουργίας της πισίνας και καθ’ όλη τη διαδικασία της λειτουργίας της πισίνας υπάρχει ο ναυαγοσώστης. Όταν δεν υπάρχει ναυαγοσώστης, πρέπει να υπάρχει ειδική ένδειξη που να λέει ότι δεν υπάρχει πλέον ναυαγοσώστης. Εκείνη την ώρα πρέπει να περιφράσσεται η πισίνα, ώστε να μην μπορεί κάποιος να πάει να πέσει μέσα. Το νερό δεν φεύγει. Αλλά να πούμε ξεκάθαρα ότι τώρα πλέον όντως βλέπουμε ναυαγοσώστες σε πολλές περιπτώσεις. Συμφωνώ με τους αριθμούς που χάνουμε περίπου 400 άτομα τον χρόνο από πνιγμούς θάλασσας. Και η πισίνα όμως είναι εξίσου επικίνδυνη, ιδιαίτερα για τα παιδιά».
«Επιτρέψτε μου να προσθέσω κάτι πάνω σε αυτό που πολύ σωστά είπε ο κύριος Ρήγας. Το κομμάτι της επαγρύπνησης που αναφέραμε προηγουμένως. Αρχικά είναι στον γονέα, είναι στον φροντιστή, είναι σε αυτόν που αναλαμβάνει να συνοδεύσει το παιδί στο νερό, είτε είναι θάλασσα είτε είναι πισίνα. Να πω ότι πολλές φορές βλέπουμε να συμβαίνει το μοιραίο ακριβώς επειδή υπάρχει αυτή η σκέψη ότι, αν συμβεί κάτι, θα το καταλάβω. Όλο αυτό γίνεται πάρα πολύ γρήγορα και τελικά τα αντανακλαστικά μας είναι πολύ μειωμένα συγκριτικά με αυτό που συμβαίνει εκείνη την ώρα σε ένα παιδάκι που πνίγεται. Οπότε λέω ότι η επαγρύπνηση είναι στον φροντιστή. Ακριβώς γιατί, εάν κάποιος πρέπει να παρέμβει, αν κάποιος από τους λουόμενους, αν κάποιος ναυαγοσώστης θα πρέπει να ειδοποιηθεί, τις περισσότερες φορές και μέχρι να ειδοποιηθεί είναι τελικά πολύ αργά. Σκεφτείτε ότι οι οδηγίες που έχουμε ακόμα και από την Αμερικανική Ακαδημία Παιδιατρικής είναι ότι σε αυτές τις ηλικίες θέλουμε το παιδί κοντά στο νερό να είναι σε απόσταση του χεριού μας, δηλαδή το χέρι μας ανοιγμένο σε διάταση. Είναι αυτή η απόσταση που πρέπει να είναι το παιδί όταν είναι κοντά σε νερό», σχολίασε συμπληρωματικά η κ. Σταυροπούλου.