Σε σύγχρονη θεατρική σκηνή μετατρέπεται το πρώην Εργοστάσιο Τσαούσογλου, στην Πειραιώς 260 [εικόνες]

Σε θεατρική σκηνή μετατρέπεται το βιομηχανικό κέλυφος του πρώην Εργοστασίου Τσαούσογλου, επί της οδού Πειραιώς 260, σήμερα ιδιοκτησία του υπουργείου Πολιτισμού.

Γνωστό ως κτίριο Γ’, ο χώρος μετασχηματίζεται σε έναν σύγχρονο θεατρικό χώρο, διατηρώντας και αναδεικνύοντας την αυθεντικότητα, την ιστορική του ταυτότητα και τον ιδιαίτερο χαρακτήρα του.

Η δημιουργία του νέου χώρου πολιτισμού ακολουθεί τη θετική γνωμοδότηση του Κεντρικού Συμβουλίου Νεωτέρων Μνημείων επί της μελέτης αποκατάστασης και επανάχρησης τμήματός του, της διαμόρφωσης των υπαίθριων χώρων και των αναγκαίων μηχανολογικών υποδομών.

Θα φιλοξενήσει παραστάσεις του Φεστιβάλ Αθηνών-Επιδαύρου

Η απόφαση αποτελεί ορόσημο στον ευρύτερο σχεδιασμό του υπουργείου Πολιτισμού για τη συνολική αναβάθμιση της Πειραιώς 260 ως ανοικτό, προσβάσιμο και ζωντανό πολιτιστικό προορισμό της πρωτεύουσας.

Το κτίριο του ιστορικού πρώην εργοστασίου εξαγοράστηκε από το υπουργείο Πολιτισμού, το 2023, έναντι περίπου 13 εκατομμυρίων ευρώ, με πόρους του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας.

«Με την απόκτησή του διασφαλίσαμε τη διάσωση ενός εμβληματικού μνημειακού συνόλου της βιομηχανικής κληρονομιάς της χώρας, δημιουργώντας τις προϋποθέσεις για την πλήρη αποκατάσταση και επανάχρησή του, προς όφελος του πολιτισμού και της κοινωνίας» δήλωσε η υπουργός Λίνα Μενδώνη.

Η μετατροπή του χώρου σε θεατρική σκηνή θα γίνει με σεβασμό στον βιομηχανικό χαρακτήρα και στην αυθεντικότητα του συγκροτήματος.

Το κτίριο Γ σχεδιάζεται, με σύγχρονες υποδομές, για να υποστηρίζει τις λειτουργίες του Φεστιβάλ Αθηνών-Επιδαύρου, την προετοιμασία, παραγωγή και φιλοξενία καλλιτεχνικών δράσεων, ενισχύοντας τον ρόλο της Πειραιώς 260 ως ενός από τους σημαντικότερους πυρήνες πολιτιστικής δημιουργίας στη χώρα.

«Με την ολοκλήρωση του συνολικού έργου, η Πειραιώς 260 θα αποτελέσει πρότυπο παράδειγμα επανάχρησης της βιομηχανικής κληρονομιάς, με τον πολιτισμό ως μοχλό βιώσιμης αστικής ανάπτυξης και ποιότητας ζωής» δήλωσε η κ. Μενδώνη.

Χαρακτηριστικό δείγμα της ελληνικής μεταπολεμικής βιομηχανικής αρχιτεκτονικής -Τι προβλέπει ο σχεδιασμός

Η Πειραιώς 260, συγκρότημα δέκα αυτοτελών βιομηχανικών κτιρίων, εκ των οποίων τα Α, Β και Δ είναι χαρακτηρισμένα κτίρια-μνημεία, αποτελεί σημείο αναφοράς της βιομηχανικής ανάπτυξης του 20ού αιώνα.

Τα περισσότερα κτίρια είναι κατασκευασμένα από οπλισμένο σκυρόδεμα με μεταλλικά στοιχεία έχοντας υποστεί διαδοχικές επεκτάσεις ή προσαρμογές, σύμφωνα με τις λειτουργικές ανάγκες του συγκροτήματος. Το Κτίριο Γ, χαρακτηρισμένο κατά τμήμα, ως νεότερο μνημείο, αποτελεί χαρακτηριστικό δείγμα της ελληνικής μεταπολεμικής βιομηχανικής αρχιτεκτονικής.

Είναι το τρίτο, κατά σειρά, κτίριο του συγκροτήματος το οποίο αποτελούσε μαζί με το Α, την όψη του εργοστασίου από την οδό Σπ. Πολυκράτη. Κατασκευασμένο σε δύο φάσεις, περιλαμβάνει ενιαίο ισόγειο χώρο και μεταγενέστερο πατάρι, που εξυπηρετεί τις ανάγκες του Ελληνικού Φεστιβάλ.

Λειτουργικά, είναι ενωμένο με το κτίριο Δ, ως παρασκήνια, γραφεία και βοηθητικοί χώροι, που χρονολογείται μεταξύ 1971-1974, διαμορφωμένο σε θεατρική σκηνή και χώρο συνάθροισης κοινού. Τα κτίρια Ε, Ζ και Η, επίσης, εξυπηρετούν τις δραστηριότητες του Ελληνικού Φεστιβάλ.

Η εκπόνηση του συνόλου των αναγκαίων μελετών για την αποκατάσταση και επανάχρηση του π. βιομηχανικού συγκροτήματος μεταλλοτεχνίας και επιπλοποιίας «Τσαούσογλου», εμβαδού 28 στρεμμάτων και υφιστάμενης δόμησης 27.000 τ.μ. προβλέπει:

• την αναδιαμόρφωση των υπαίθριων χώρων,
• τη βελτίωση της προσβασιμότητας,
• την ενίσχυση του πρασίνου και της βιοποικιλότητας, καθώς και
• την αξιοποίηση βιώσιμων ενεργειακών λύσεων.

Η προτεινόμενη επέμβαση διατηρεί και αναδεικνύει την ιστορική και βιομηχανική ταυτότητα του χώρου και συγχρόνως μετατρέπει το κτίριο Γ σε έναν σύγχρονο και πλήρως λειτουργικό θεατρικό χώρο.

Ο σχεδιασμός προβλέπει:

• τη δημιουργία σύγχρονης σκηνής, εμβαδού 698 τ.μ. και χωρητικότητας 342 θέσεων,
• χώρους υποδοχής,
• καμαρίνια, γραφεία, αποθήκες και όλες τις απαραίτητες υποστηρικτικές υποδομές για τις ανάγκες μεσαίας κλίμακας παραγωγών.

Ο αρχιτεκτονικός σχεδιασμός βασίζεται στη διατήρηση και ανάδειξη της ιστορικής και βιομηχανικής ταυτότητας του κτιρίου, σε συνδυασμό με τις απαραίτητες επεμβάσεις εκσυγχρονισμού.

Οι εξωτερικοί χώροι

Κεντρική αρχιτεκτονική παρέμβαση αποτελεί η δημιουργία κατακόρυφου κήπου σε τμήμα του κτιρίου Γ πλησίον της οδού Πολυκράτους, το οποίο δεν έχει χαρακτηριστεί μνημείο. Στόχος είναι η σταδιακή ανάπτυξη αναρριχώμενης φύτευσης, δημιουργώντας έναν τρισδιάστατο, σκιασμένο υπαίθριο χώρο, κατάλληλο για ανάπαυση, εκδηλώσεις ή δρώμενα.

Η στρατηγική αυτή εντάσσεται σε σύγχρονες πρακτικές αστικού σχεδιασμού και ως απάντηση στην έλλειψη ελεύθερων χώρων και πρασίνου στα αστικά κέντρα.

Η μελέτη περιλαμβάνει, επίσης, σημαντικές παρεμβάσεις στατικής αποκατάστασης, καθώς οι έλεγχοι ανέδειξαν εκτεταμένες φθορές από τη μακρόχρονη χρήση και τη φυσική γήρανση του κτηρίου. Παράλληλα, προβλέπεται πλήρης ενεργειακός και ηλεκτρομηχανολογικός εκσυγχρονισμός, με τη δημιουργία κεντρικού ενεργειακού κέντρου, για να εξυπηρετεί το σύνολο του συγκροτήματος, αξιοποίηση ανανεώσιμων πηγών ενέργειας, υποδομές συλλογής και επαναχρησιμοποίησης ομβρίων υδάτων, καθώς και σύγχρονες εγκαταστάσεις πυροπροστασίας και ύδρευσης.