Ο Τραμπ απορρίπτει το ιρανικό σχέδιο και η Τεχεράνη επιμένει στους όρους της για να ανοίξει ξανά τα Στενά του Ορμούζ

Το Ιράν προειδοποιεί τα πλοία να μην παίρνουν «παράνομες» θαλάσσιες οδούς

Η Τεχεράνη κατέστησε σαφές σήμερα ότι θα επιμείνει να ικανοποιηθούν οι όροι που έθεσε για να ξανανοίξει τα στρατηγικής σημασίας Στενά του Ορμούζ, παρά την απόρριψη από τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τραμπ ιρανικού σχεδίου προς αυτό που υποβλήθηκε στην Ουάσινγκτον.

«Οι όροι μας είναι σαφείς, και οποιαδήποτε κίνηση προς τα εμπρός, για να ξανανοίξουν τα Στενά του Ορμούζ, εξαρτάται από την ικανοποίηση αυτών των όρων. Δεν υπαναχωρούμε από αυτούς», τόνισε ο Αμπάς Αραγτσί, ο επικεφαλής της διπλωματίας του Ιράν, σύμφωνα με την κρατική τηλεόραση IRIB.

«Ουδέποτε κλείσαμε την πόρτα στη διπλωματία ή σε διαπραγματεύσεις, αλλά, ταυτόχρονα, ουδέποτε αποταχθήκαμε τα δικαιώματά μας», πρόσθεσε ο υπουργός Εξωτερικών.

Το Ιράν ανακοίνωσε προχθές Παρασκευή ότι υπέβαλε πρόταση στις ΗΠΑ για να ανοίξει εκ νέου μέσα σε επτά ημέρες από την αποδοχή της το θαλάσσιο πέρασμα, προσθέτοντας πως «η επιλογή επαφίεται πλέον» στην Ουάσιγνκτον.

Ο Ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν διαβεβαίωσε ότι η πρόταση καταρτίστηκε «σε συντονισμό» με τον ανώτατο ηγέτη Μοτζταμπά Χαμενεΐ, που έχει τον τελευταίο λόγο στην Ισλαμική Δημοκρατία ως προς τη διαμόρφωση πολιτικής, κι ότι δημιουργήθηκε ομάδα έξι προσώπων που θα μπορεί να «παίρνει αποφάσεις».

«Απορρίπτω την πρότασή τους», είπε όμως χθες ο Αμερικανός πρόεδρος στον Τύπο χθες, εξερχόμενος από τον Λευκό Οίκο, τονίζοντας πως οι Ιρανοί θέλουν τη συμφωνία αυτή «επειδή οδεύουν να χάσουν».

«Στενό Τραμπ»

Λίγες ώρες προτού επιβεβαιώσει πληροφορίες του Τύπου ανακοινώνοντας πως απορρίπτει την ιρανική πρόταση εξάλλου, ο ογδοντάρης ρεπουμπλικάνος δημοσιοποίησε (ξανά) μέσω Truth Social χάρτη στον οποίο το Ορμούζ εικονίζεται μετονομασμένο σε «στενό Τραμπ».

Το Ιράν δεν βρόντηξε πάντως αμέσως την πόρτα στη διαπραγμάτευση.

«Είδαμε την πρώτη αντίδραση του Αμερικανού προέδρου, αλλά ως τώρα, δεν μας έχει διαβιβαστεί τίποτα από τον μεσολαβητή», ανέφερε ο κ. Αραγτσί, προσθέτοντας «περιμένουμε οι μεσολαβητές να μας ενημερώσουν για τις οριστικές θέσεις και θα πάρουμε απόφαση σε αυτή τη βάση».

Τα Στενά του Ορμούζ, από τα οποία διερχόταν προπολεμικά περί το 20% των υδρογονανθράκων που καταναλώνονται σε διεθνή κλίμακα, βρίσκονται στην καρδιά της σύγκρουσης που ξέσπασε όταν οι ΗΠΑ και το Ισραήλ επιτέθηκαν στην Ισλαμική Δημοκρατία την 28η Φεβρουαρίου. Έκτοτε, το Ιράν διεκδικεί τον πλήρη έλεγχό τους και τα έχει κλείσει de facto, ενώ η Ουάσινγκτον σε αντίποινα έχει επιβάλει αποκλεισμό στα ιρανικά λιμάνια στον Κόλπο.

Σύμφωνα με ρεπορτάζ της Wall Street Journal, ο Τραμπ προβλέπει ότι οι βομβαρδισμοί του στρατού του εναντίον της Ισλαμικής Δημοκρατίας θα ξαναρχίσουν τον επόμενο μήνα, αφού διεξαχθούν στις αρχές του οι βουλευτικές εκλογές του μέσου της δεύτερης θητείας του (3η Νοεμβρίου).

Οι ένοπλες δυνάμεις των ΗΠΑ δεν έχουν εξαπολύσει βομβαρδισμούς στο Ιράν από την 1η Σεπτεμβρίου, όταν σειρά πληγμάτων σκότωσε ιδίως πέντε ανθρώπους και τραυμάτισε δεκάδες άλλους σε γάμο στο νότιο τμήμα της χώρας, παρότι έχουν χτυπηθεί εμπορικά πλοία στο Ορμούζ.

Καθώς πλησιάζουν οι εκλογές, κρίσιμες για το κόμμα του, καθώς οι Ρεπουμπλικάνοι διατρέχουν κίνδυνο να απολέσουν την πλειοψηφία και στα δυο σώματα του ομοσπονδιακού Κογκρέσου, ο Ρεπουμπλικάνος αρχηγός του κράτους είναι ολοένα λιγότερο δημοφιλής, λόγω του ολοένα υψηλότερου κόστους ζωής στις ΗΠΑ και ειδικά της ανόδου των τιμών των καυσίμων.

«Παγκόσμια ενεργειακή ασφάλεια»

«Η σταθερότητα σε αυτή την περιοχή ζωτικής σημασίας συνδέεται άμεσα με την παγκόσμια ενεργειακή ασφάλεια», θύμισε χθες στο βήμα της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη ο επικεφαλής της σαουδαραβικής διπλωματίας Φάισαλ μπιν Φαρχάν.

Το βασίλειο, ο μεγαλύτερος εξαγωγέας αργού στον πλανήτη, καλεί να προστατευτεί η ελευθερία της ναυσιπλοΐας και καταγγέλλει τις «παραλείψεις» της διεθνούς κοινότητας.

Πριν από την απόρριψη της πρότασης από τον Ντόναλντ Τραμπ, ο υπουργός Εξωτερικών του Ιράν Αραγτσί είχε τονίσει πως τα μέτρα που καλείται να λάβει η κυβέρνηση των ΗΠΑ «δεν είναι νέα», προβλέπονταν «ήδη όλα στο μνημόνιο κατανόησης» που είχε υπογραφτεί τον Ιούνιο από τους προέδρους των δυο κρατών.

Το κείμενο εκείνο θεωρητικά άνοιγε τον δρόμο για τερματιστεί ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή, ξανανοίγοντας τα Στενά του Ορμούζ και βάζοντας τα θεμέλια για διαπραγματεύσεις όσον αφορά το ευαίσθητο ζήτημα του ιρανικού προγράμματος πυρηνικής ενέργειας. Πλην όμως καθεμιά πλευρά έκανε διαφορετική ερμηνεία του κειμένου κι η συμφωνία κατέρρευσε.

Αναφερόταν στον άμεσο τερματισμό των στρατιωτικών επιχειρήσεων σε όλα τα μέτωπα, συμπεριλαμβανομένου του Λιβάνου, όπου ο στρατός του Ισραήλ έχει εμπλακεί σε πόλεμο με το σιιτικό κίνημα Χεζμπολάχ.

Η Τεχεράνη απαιτεί εξάλλου να αποδεσμευτούν και να τεθούν στη διάθεσή της πόροι της χώρας που έχουν παγώσει στο εξωτερικό και να υπάρξει άρση των οικονομικών κυρώσεων, καθώς η ιρανική οικονομία δοκιμάζεται εξαιτίας της ιλιγγιώδους αύξησης των τιμών, που πυροδότησαν διαδηλώσεις ευρείας κλίμακας τον Ιανουάριο, προτού πνιγούν στο αίμα. Η χώρα υφίσταται πάγωμα περιουσιακών στοιχείων της στο εξωτερικό από την εποχή της ισλαμικής επανάστασης, το 1979.

Κατά τη διάρκεια συνέντευξης που παραχώρησε στο Γαλλικό Πρακτορείο την Τρίτη, εκπρόσωπος των Φρουρών της Επανάστασης, ο Χουσεΐν Μουχεμπί, είπε πως ανάμεσα στους ιρανικούς όρους είναι πλέον ο τερματισμός των εχθροπραξιών και στην Υεμένη.

Αυτή η τελευταία έχει μετατραπεί στο νέο μέτωπο της σύγκρουσης στην περιοχή, μετά την επανέναρξη τον Ιούλιο, έπειτα από χρόνια συγκριτικής ηρεμίας, των εχθροπραξιών ανάμεσα στο υεμενίτικο κίνημα ανταρτών Ανσαραλά -γνωστό επίσης με το επώνυμο της οικογένειας των ηγετών του, των Χούθι-, που πρόσκειται στο Ιράν, από τη μια, και από την άλλη στη διεθνώς αναγνωρισμένη κυβέρνηση και τον κυριότερο υποστηρικτή του, το Ριάντ.

Το κίνημα εξαπέλυσε τον Σεπτέμβριο έφοδο και έπειτα από πολύνεκρες μάχες εδραίωσε τον έλεγχό του στο στενό Μπαμπ ελ Μάντεμπ, άλλο πέρασμα στρατηγικής σημασίας, που συνδέει την Ευρώπη με την Ασία μέσω της Ερυθράς Θάλασσας και της Διώρυγας του Σουέζ.

Ιρανική προειδοποίηση

Η αρχή που ίδρυσε το Ιράν για τη διαχείριση των Στενών του Ορμούζ διεμήνυσε στα εμπορικά πλοία πως θα αντιμετωπίσουν συνέπειες αν κινούνται σε «παράνομες» διαδρομές.

Η απόφαση αυτή «εγείρει κίνδυνο οικονομικών απωλειών και απωλειών ανθρωπίνων ζωών για το σκάφος, τον ιδιοκτήτη, τον πλοίαρχο και το πλήρωμα» και εκτός αυτού συνεπάγεται «περιορισμό των μελλοντικών διελεύσεών του από το Ορμούζ», ανέφερε η Αρχή του Στενού του Περσικού Κόλπου (ΑΣΠΚ) τις πρώτες πρωινές ώρες μέσω X.

Παρότρυνε τις πλοιοκτήτριες εταιρείες να αποτρέπουν τέτοιες «παραβιάσεις» προειδοποιώντας πως όσοι ενέχονται σε αυτές θα υποστούν μέτρα στο μέλλον.

«Αυτοσυγκράτηση»

Ο υπουργός Εξωτερικών του Ομάν κάλεσε χθες Σάββατο τις χώρες που ενεπλάκησαν στον πόλεμο στη Μέση Ανατολή να δείξουν «αυτοσυγκράτηση» και τόνισε πως το σουλτανάτο παραμένει έτοιμο να βοηθήσει κάθε προσπάθεια συνεννόησης.

«Καλούμε όλα τα (…) μέρη να διευθετήσουν τις εναπομείνασες διαφορές τους ασκώντας πολιτική αυτοσυγκράτησης και πρόβλεψης, μέσω διαλόγου για να καταλήξουν σε συναινετικές πολιτικές λύσεις ώστε να υπάρξει διαρκής κατανόηση που θα είναι προς όφελος όλων», ανέφερε ο Μπαντρ αλ Μπουσάιντι στο βήμα της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ στη Νέα Υόρκη.

«Το Ομάν επαναβεβαιώνει εκ νέου την ακλόνητη δέσμευσή του στη συνέχιση των προσπαθειών με σκοπό να αποκατασταθεί η ασφάλεια της ναυσιπλοΐας στα Στενά του Ορμούζ», είπε χθες ο Μπαντρ αλ Μπουσάιντι.

Το Ομάν βρίσκεται απέναντι από το Ιράν στα Στενά του Ορμούζ και τα πλοία που προσπαθούν να παρακάμψουν τους περιορισμούς της Τεχεράνης χαράσσουν το τελευταίο διάστημα πορείες πιο κοντά στις ακτές του σουλτανάτου.