Ο καθοριστικός ρόλος της Αλεξανδρούπολης και της Ρεβυθούσας και η επιχειρηματική διάσταση των υποδομών
Ο Κάθετος Διάδρομος φυσικού αερίου βρίσκεται σήμερα στο επίκεντρο των ενεργειακών και γεωπολιτικών εξελίξεων, με την Ελλάδα να αναδεικνύεται σε σημαντική πύλη εισόδου και μεταφοράς φυσικού αερίου προς τη Νοτιοανατολική και την Ανατολική Ευρώπη. Πίσω από αυτή τη νέα ενεργειακή πραγματικότητα βρίσκονται υποδομές και επιχειρηματικές αποφάσεις που προηγήθηκαν κατά πολλά χρόνια, με καθοριστική τη συμβολή του Ομίλου Κοπελούζου, όπως γράφει το newsbeast.gr.
Κεντρικό ρόλο σε αυτή την εξέλιξη διαδραματίζει το FSRU Αλεξανδρούπολης, ένα έργο που σχεδιάστηκε και αναπτύχθηκε μέσω της Gastrade, δημιουργώντας τις προϋποθέσεις για την εισαγωγή LNG από τη διεθνή αγορά και τη μεταφορά του προς τις χώρες της ευρύτερης περιοχής, αλλά και ο τερματικός σταθμός LNG της Ρεβυθούσας, εγκατάσταση που ανήκει στον ΔΕΣΦΑ. Χωρίς τις συγκεκριμένες δύο υποδομές υποδοχής και επαναεριοποίησης, ο Κάθετος Διάδρομος δεν θα μπορούσε να αποκτήσει τη σημερινή ενεργειακή και γεωπολιτική του σημασία.
Αλεξανδρούπολη: Η ενεργειακή πύλη του Ομίλου Κοπελούζου
Η ανάπτυξη του FSRU Αλεξανδρούπολης συνδέεται με τον μακροχρόνιο επιχειρηματικό σχεδιασμό του ιδρυτή του Ομίλου, Δημήτρη Κοπελούζου. Η Gastrade, που ιδρύθηκε το 2010, ανέλαβε την υλοποίηση της πλωτής μονάδας αποθήκευσης και επαναεριοποίησης LNG, η οποία συνδέεται με το Εθνικό Σύστημα Μεταφοράς Φυσικού Αερίου μέσω υποθαλάσσιου και χερσαίου αγωγού συνολικού μήκους περίπου 28 χιλιομέτρων.
Με σχεδιασμένη δυναμικότητα επαναεριοποίησης περίπου 5,5 δισεκατομμυρίων κυβικών μέτρων ετησίως, η εγκατάσταση ενισχύει τη δυνατότητα της Ελλάδας να υποδέχεται διεθνή φορτία LNG, μεταξύ άλλων και αμερικανικού, και να εξυπηρετεί αγορές πέρα από τα σύνορά της.
Η επιχειρηματική και στρατηγική διάσταση του έργου αποτυπώνεται στη μετοχική σύνθεση της Gastrade. Η Ελμίνα Κοπελούζου, η GasLog, η ΔΕΠΑ Εμπορίας, ο ΔΕΣΦΑ και η βουλγαρική Bulgartransgaz EAD συμμετέχουν με ποσοστό 20% ο καθένας. Ιδιαίτερη σημασία έχει η παρουσία της Bulgartransgaz, καθώς συνδέει την ελληνική υποδομή με μία από τις βασικές χώρες διέλευσης του Κάθετου Διαδρόμου.
Ρεβυθούσα: Η στρατηγική υποδομή του ΔΕΣΦΑ
Παράλληλα με την Αλεξανδρούπολη, σημαντικό ρόλο διαδραματίζει ο τερματικός σταθμός LNG της Ρεβυθούσας, που λειτουργεί από το 2000 και διαθέτει αποθηκευτική ικανότητα 225.000 κυβικών μέτρων LNG.
Η εγκατάσταση ανήκει στον ΔΕΣΦΑ, στον οποίο το ελληνικό Δημόσιο διατηρεί ποσοστό 34%, ενώ το 66% ελέγχεται από τη Senfluga Energy Infrastructure Holdings. Στην οποία συμμετέχουν η ιταλική Snam με 54%, η ισπανική Enagás με 18%, η βελγική Fluxys με 18% και η DAMCO Energy του Ομίλου Κοπελούζου με 10%.
Η Ρεβυθούσα ενισχύει τη δυνατότητα τροφοδοσίας τόσο της ελληνικής αγοράς όσο και γειτονικών χωρών, μέσω του εθνικού δικτύου μεταφοράς και των διασυνδέσεών του.
Από τον Trans-Balkan στην αντιστροφή των ενεργειακών ροών
Σε αυτό το σημείο, θα πρέπει να σημειωθεί πως ο Κάθετος Διάδρομος δεν αποτελεί μια νέα ενεργειακή διαδρομή – όπως παρουσιάζεται τελευταία. Η ιστορία του συνδέεται με τον αγωγό Trans-Balkan Pipeline, που αναπτύχθηκε από τη δεκαετία του 1970 για τη μεταφορά σοβιετικού φυσικού αερίου μέσω Ουκρανίας, Μολδαβίας, Ρουμανίας και Βουλγαρίας προς τις αγορές της Νοτιοανατολικής Ευρώπης.
Για δεκαετίες, το φυσικό αέριο μεταφερόταν από τον Βορρά προς τον Νότο. Η κατάληψη της Κριμαίας το 2014 ήταν η αρχή του τέλους της λειτουργίας του Trans-Balkan Pipeline. Η κατασκευή και η λειτουργία του TurkStream από το 2020 είχε σαν αποτέλεσμα την οριστική διακοπή της μεταφοράς φυσικού αερίου του Trans-Balkan Pipeline.
Η βασική αλλαγή σήμερα είναι πλέον η αντιστροφή των ροών. Το φυσικό αέριο μπορεί να εισέρχεται στην Ελλάδα και να κατευθύνεται προς τη Βουλγαρία, τη Ρουμανία, τη Μολδαβία και την Ουκρανία, με δυνατότητες περαιτέρω διασύνδεσης με αγορές της Κεντρικής Ευρώπης. Πρόκειται για σχεδιασμό του οποίου οι βάσεις τέθηκαν ήδη από το 2014.
Οι υποδομές πίσω από τον νέο ενεργειακό χάρτη
Η σημασία του Ομίλου Κοπελούζου δεν περιορίζεται στους τερματικούς σταθμούς. Μέσω της Prometheus Gas, που ιδρύθηκε το 1991 και ανήκει σήμερα εξ ολοκλήρου στον Όμιλο, έχουν κατασκευαστεί περισσότερα από 1.000 χιλιόμετρα αγωγών φυσικού αερίου υψηλής πίεσης, καθώς και πρόσθετες υποδομές διανομής και συμπίεσης.
Η ανάπτυξη αυτών των υποδομών, σε συνδυασμό με τις επενδύσεις LNG στην Αλεξανδρούπολη και τη Ρεβυθούσα, εξηγεί γιατί ο Κάθετος Διάδρομος αποκτά σήμερα έναν νέο στρατηγικό ρόλο. Η μεταφορά φυσικού αερίου προς τον Βορρά στηρίζεται σε ένα δίκτυο που διαμορφώθηκε σταδιακά, μέσα από επιχειρηματικές πρωτοβουλίες και ενεργειακές επενδύσεις πολλών δεκαετιών. Και σε αυτή τη διαδρομή, ο Όμιλος Κοπελούζου έχει διαδραματίσει τον καθοριστικό ρόλο.
