Ο Αιτωλίας και Ακαρνανίας Δαμασκηνός για την έλευση της Ιεράς Εικόνος της Παναγίας «Άξιον Εστί» στο Μεσολόγγι

Συνέντευξη στην Εφημερίδα Αιχμή Αιτωλοακαρνανίας και στην δημοσιογράφο Άννα Λύρου παραχώρησε ο Σεβασμιώτατος Μητροπολίτης Αιτωλίας και Ακαρνανίας κ. Δαμασκηνός, με αφορμή την έλευση της Ιεράς και Θαυματουργού Εικόνας της Παναγίας «Άξιον Εστί» στην Ιερά Μητρόπολη Αιτωλίας και Ακαρνανίας και στην Ιερά Πόλη του Μεσολογγίου, για τις εορτές της συμπληρώσεως 200 ετών από την ηρωική Έξοδο του Μεσολογγίου.

Ο Σεβασμιώτατος αναφέρεται στη βαθιά σύνδεση της Παναγίας με τον αγώνα των Ελευθέρων Πολιορκημένων, στο μήνυμα της ελευθερίας ως πνευματικής κατάστασης και στη μοναδική ευλογία που θα βιώσει ο λαός κατά την παραμονή της Ιεράς Εικόνος της Παναγίας στην Ιερά Πόλη του Μεσολογγίου.

Σε μια χρονιά που αποτελεί ορόσημο για το Μεσολόγγι, καθώς συμπληρώνονται 200 χρόνια από την ηρωική Έξοδο, η έλευση της Ιεράς και Θαυματουργού Εικόνος της Παναγίας «Άξιον Εστί» από το Άγιον Όρος αποτελεί κορυφαίο πνευματικό γεγονός για την Αιτωλοακαρνανία και για ολόκληρη τη Δυτική Ελλάδα.

Ακολουθεί ολόκληρη η συνέντευξη του Σεβασμιωτάτου.

• Σεβασμιώτατε, το 2026 συμπληρώνονται 200 χρόνια από την ηρωική Έξοδο του Μεσολογγίου. Η Ιερά Μητρόπολη Αιτωλίας και Ακαρνανίας έχει καταρτίσει ένα πλούσιο ετήσιο πρόγραμμα εκδηλώσεων, με κορυφαία όπως έχετε επισημάνει και εσείς, την έλευση της Ιεράς Εικόνος του «Άξιον Εστί» από το Άγιον Όρος. Πώς ελήφθη αυτή η απόφαση;

Το 2026 συμπληρώνονται 200 χρόνια από την ηρωική Έξοδο των Ελευθέρων Πολιορκημένων της Ιεράς Πόλεως του Μεσολογγίου. Είναι αναμφίβολα μια μοναδική ιστορική επέτειος, την οποία οφείλουμε να τιμήσουμε με τον τρόπο που της αξίζει, μια μοναδική ευκαιρία να αναστοχαστούμε πάνω στα μεγάλα γεγονότα που συνέβησαν σε «τούτο το Αλωνάκι», όπως αποκαλεί ο Διονύσιος Σολωμός το Μεσολόγγι και να προβάλλουμε τις αξίες και τα ιδανικά, για τα οποία αγωνίστηκαν και θυσιάστηκαν οι εξοδίτες πρόγονοί μας. 

Το Μεσολόγγι αποτελεί τόπο θυσίας, ελευθερίας και μαρτυρίας, ενώ η Υπεραγία Θεοτόκος είναι το αιώνιο σύμβολο της ελπίδας, της προστασίας και της μητρικής αγάπης του Θεού προς τον άνθρωπο. Η παρουσία της Παναγίας έρχεται να σφραγίσει πνευματικά την ιστορική αυτή επέτειο, υπενθυμίζοντάς μας ότι η ελευθερία δεν είναι μόνο ιστορικό επίτευγμα, αλλά και πνευματική κατάσταση. Για τον λόγο αυτό υποβάλλαμε το αίτημά μας στην Ιερά Κοινότητα του Αγίου Όρους, η οποία αντιλαμβανόμενη την μοναδικότητα της επετείου των 200 ετών συγκατένευσε και έτσι η επιθυμία ολόκληρης της τοπικής μας Εκκλησίας ικανοποιήθηκε.

• Τί σημαίνει για την τοπική Εκκλησία και τον λαό της Αιτωλοακαρνανίας η έλευση της Ιεράς Εικόνος του «Άξιον Εστί» από το Άγιον Όρος;

Η έλευση της Ιεράς και Θαυματουργού Εικόνος της Παναγίας μας αποτελεί κορυφαίο και ιστορικό γεγονός και υψίστη ευλογία για την τοπική μας Εκκλησία. Πρόκειται για μία από τις γνωστότερες και ιερότερες εικόνες της Ορθοδοξίας μας, άρρηκτα συνδεδεμένη με την μοναχική παράδοση του Αγίου Όρους και τη θαυμαστή αποκάλυψη του ύμνου «Άξιον Εστίν». Η παρουσία της στην Ιερά Μητρόπολή μας θα προσφέρει πνευματική ενίσχυση και παρηγοριά σε όλους μας, αλλά και θα αποτελέσει πρόσκληση σε μετάνοια και προσευχή, ιδίως σε μια εποχή έντονων προκλήσεων. Η παρουσία της Ιεράς Εικόνος μέσα σε αυτή την επετειακή συγκυρία έρχεται να δώσει πνευματικό νόημα στη μνήμη, μετατρέποντάς την σε προσευχή και δοξολογία.

• Πώς συνδέεται η Παναγία με τον αγώνα και τη θυσία των Ελεύθερων Πολιορκημένων;

Η Παναγία μας υπήρξε πάντοτε το καταφύγιο του Γένους μας. Οι αγωνιστές του 1821 κατέφευγαν στην Παναγία για να λάβουν ενίσχυση και δύναμη. Σώζονται πάρα πολλές αναφορές και μαρτυρίες για την ευλάβεια των οπλαρχηγών προς την Θεοτόκο, όπως ο Κολοκοτρώνης, ο Καραϊσκάκης, ο Μιαούλης, κ.α. Το ίδιο συνέβη και στο Μεσολόγγι. Οι υπερασπιστές του Μεσολογγίου δεν πολέμησαν μόνο με τα όπλα, αλλά και με την πίστη τους. Στα πιο σκοτεινά τους βράδια, η Παναγία γίνονταν η ελπίδα, η σκέπη, η καταφυγή και η παραμυθία τους. 

Η Έξοδος του Μεσολογγίου δεν ήταν απλώς μια πράξη στρατιωτική, αλλά μαρτύριο πίστεως και ελευθερίας, στοιχεία που βρίσκουν την πληρότητά τους στο πρόσωπο της Μητέρας του Εσταυρωμένου και Αναστάντος Κυρίου μας, Ιησού Χριστού. 

Η έννοια της ελευθερίας αποτελεί κεντρικό μήνυμα της Εξόδου του Μεσολογγίου. Η ελευθερία, κατά την Ορθόδοξη θεολογία, δεν είναι αυτονόμηση από τον Θεό, αλλά κοινωνία μαζί Του. Η Παναγία είναι το κατεξοχήν ελεύθερο πρόσωπο, διότι προσέφερε τον εαυτό της ολοκληρωτικά στον Θεό, χωρίς καταναγκασμό, βιώνοντας την απόλυτη κοινωνία μαζί Του.

• Πότε θα πραγματοποιηθεί η υποδοχή της Ιεράς Εικόνος στο Μεσολόγγι και τί προβλέπει το πρόγραμμα που έχετε καταρτίσει;

Η Ιερά Εικόνα θα αφιχθεί στην Ιερά Πόλη του Μεσολογγίου το απόγευμα της Πέμπτης 30 Απριλίου 2026 και θα παραμείνει έως το Σάββατο 9 Μαΐου. Η Ιερά Μητρόπολή μας, σε συνεργασία με όλες τις τοπικές αρχές, προετοίμασε ένα πρόγραμμα που δίνει έμφαση κυρίως στη λατρευτική ζωή. 

Η επίσημη και πάνδημη υποδοχή της Ιεράς Εικόνας από τους Αγίους Αρχιερείς, τον Ιερό Κλήρο, τους εκπροσώπους των τοπικών αρχών και τον ευσεβή λαό θα πραγματοποιηθεί στην κεντρική είσοδο της Ιεράς Πόλεως το απόγευμα της 30ης Απριλίου και ώρα 18:00’. Θα αποδοθούν οι προβλεπόμενες τιμές και θα προσφωνήσει τον Πρωτεπιστάτη, Γέροντα Αβραάμ Λαυριώτη και την Ιερά Κοινότητα ο Περιφερειάρχης Δυτικής Ελλάδος κ. Νεκτάριος Φαρμάκης. Με λιτανευτική πομπή η Ιερά Εικόνα θα εισέλθει, δια της κεντρικής πύλης, στην Ιερά Πόλη και θα κατευθυνθεί στον Κήπο των Ηρώων, όπου θα τελεσθεί επιμνημόσυνη δέηση υπέρ αναπαύσεως των ψυχών, πάντων των ηρωικώς αγωνισαμένων και πεσόντων Ελλήνων και Φιλελλήνων κατά την ηρωική Έξοδο. Ο Πρωτεπιστάτης θα καταθέσει στεφάνι στον Τύμβο, θα ακολουθήσει προσφώνηση από τον Δήμαρχο Ιεράς Πόλεως Μεσολογγίου κ. Σπυρίδωνα Διαμαντόπουλο και στη συνέχεια η πομπή θα κατευθυνθεί στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό Αγίου Σπυρίδωνος, όπου θα τελεσθεί Δοξολογία. 

Θα προσφωνήσουμε και θα καλωσορίσουμε την Ιερά Κοινότητα στην Ιερά Μητρόπολή μας, θα αντιφωνήσει ο Άγιος Πρωτεπιστάτης και θα ξεκινήσει το προσκύνημα. 

Κατά την διάρκεια της παραμονής της Ιεράς Εικόνας στον Ιερό Μητροπολιτικό Ναό καθημερινά θα τελούνται Ιερές Αγρυπνίες, Θείες Λειτουργίες, Ιερές Παρακλήσεις, ενώ ο Ναός θα παραμένει ανοικτός ολόκληρο το εικοσιτετράωρο.

Επιτρέψτε μου να προσθέσω εδώ κάτι πολύ σημαντικό. Η είσοδος της Ιεράς Εικόνος της Παναγίας στον Κήπο των Ηρώων, όπου αναπαύονται τα οστά των Εξοδιτών προγόνων μας είναι ένα κορυφαίο γεγονός, αφού για πρώτη φορά θα εισέλθει Ιερά Εικόνα μέσα στον Κήπο των Ηρώων και όπως είχαμε την ευκαιρία να αναπτύξουμε και στην Ιερά Κοινότητα κατά τις επισκέψεις μας στην Αθωνική πολιτεία, η έλευση της και η παραμονή της στην Ιερά Πόλη του Μεσολογγίου δεν αποτελεί μόνο αίτημα του Επισκόπου, του Ιερού Κλήρου και του φιλαγίου λαού της Ιεράς μας Μητροπόλεως, αλλά αποτελεί αίτημα και όλων των ψυχών των προγόνων μας που έπεσαν την νύχτα της Εξόδου, στις 10 Απριλίου 1826 και αναπαύονται εντός του Κήπου των Ηρώων. 

• Τί θεωρείτε ότι θα βιώσει ο πιστός που θα προσκυνήσει την Ιερά Εικόνα κατά την παραμονή Της στο Μεσολόγγι;

Καταρχήν να υπενθυμίσουμε ότι αποτελεί μια ευκαιρία για όλες τις γυναίκες να προσέλθουν να προσκυνήσουν το Ιερό Εικόνισμα της Παναγίας μας που φυλάσσεται μόνιμα στο Άγιον Όρος. Όσοι θα προσέλθουν δεν θα έρθουν για να προσκυνήσουν ή να δουν από κοντά μία ιστορική εικόνα, αλλά θα προσέλθουν για να συναντήσουν πνευματικά την Παναγία μας. Να καταθέσουν στην μητρική της αγκάλη τον πόνο, την αγωνία, την ικεσία και τις προσευχές τους. Να την ευχαριστήσουν, να την υμνήσουν, να την δοξάσουν για όσα καθημερινά τελεσιουργεί στην ζωή του καθενός. 

Η Χάρις της Θεοτόκου ενεργεί μητρικά, σιωπηλά και αθόρυβα, αλλά ουσιαστικά, χαρίζοντας ειρήνη και εσωτερική ανακαίνιση στον κάθε άνθρωπο. Επίσης, επιτρέψτε μου να τονίσω, ότι το Ιερό Εικόνισμα της Παναγίας μας δεν μεταφέρεται απλώς στον τόπο μας, αλλά μας καλεί να μετακινηθούμε πνευματικά και εμείς προς την Παναγία για να τη συναντήσουμε, να βιώσουμε και να κατανοήσουμε το μυστήριο της μητρικής της προστασίας και μεσιτείας.

• Σεβασμιώτατε, ποιό είναι το μήνυμα της Παναγίας προς τη σύγχρονη κοινωνία;

Το μήνυμα είναι διαχρονικό: ταπείνωση, δοξολογία και ελπίδα. Ο ύμνος «Άξιον Εστίν» που για πρώτη φορά έψαλλε ο Αρχάγγελος Γαβριήλ μπροστά σε αυτή την Εικόνα της Θεομήτορος μας διδάσκει ότι η αληθινή αξία βρίσκεται στη δοξολογία του Θεού και στην τιμή προς την Παναγία. Σε έναν κόσμο που δοκιμάζεται από ανασφάλεια, μοναξιά και πνευματική σύγχυση, η Παναγία μάς καλεί να επιστρέψουμε στις ρίζες μας και να εμπιστευθούμε τον Θεό. Μας υπενθυμίζει ότι η σωτηρία του ανθρώπου περνά μέσα από την ταπείνωση και την υπακοή στο θέλημα του Θεού. Ζούμε σε μια εποχή αυτάρκειας και απομόνωσης. Η Παναγία μας καλεί σε σχέση, σε εκκλησιαστική ζωή, σε κοινωνία. Μας υπενθυμίζει ότι ο άνθρωπος δεν σώζεται μόνος του αλλά μόνο μέσα από την ζωντανή εικόνα του Θεού που είναι ο συνάνθρωπός μας.

• Πώς μπορεί αυτή η πνευματική εμπειρία να αφήσει μόνιμο αποτύπωμα στον τόπο;

Όταν ένα τέτοιο ιστορικό και μοναδικό γεγονός δεν αντιμετωπίζεται ως μια λατρευτική εφήμερη τελετή, αλλά ως αφετηρία πνευματικής ανανέωσης, τότε αφήνει πολλούς πνευματικούς καρπούς. Δεν έχει επισκεφθεί άλλη φορά την Αιτωλοακαρνανία και ολόκληρη την Δυτική Ελλάδα η Εικόνα του «Άξιον Εστί». Αντιλαμβάνεστε επομένως την σημασία και την αξία αυτού του προσκυνήματος. Ευχή μας είναι η παρουσία της Ιεράς Εικόνος να καλλιεργήσει περισσότερο την ενότητα μας, την προσευχή και την αγάπη μεταξύ των ανθρώπων και ιδίως των νέων μας.

• Αναφερθήκατε στους νέους. Θα θέλατε να απευθύνετε ένα μήνυμα προς τους νέους που θα προσέλθουν στο προσκύνημα;

Οι νέοι μας αναζητούν νόημα και αλήθεια. Η Παναγία δεν επιβάλλεται, αλλά αγκαλιάζει. Τους παρακαλώ και τους καλώ να προσέλθουν με ανοιχτή καρδιά, χωρίς φόβο ή προκατάληψη, να συνομιλήσουν με την Παναγία, ατενίζοντας την Ιερά Μορφή της και να της καταθέσουν οτιδήποτε βαραίνει την καρδιά τους, έχοντας την βεβαιότητα και τη σιγουριά ότι εκείνη θα απαντήσει στον καθένα και την καθεμία ξεχωριστά ως φιλόστοργη μητέρα, που προσφέρει την αληθινή ζωή και την ελπίδα.

• Κλείνοντας, ποια είναι η ευχή σας για την επέτειο των 200 ετών και για το Μεσολόγγι;

Εύχομαι η Ιερά Πόλη του Μεσολογγίου να συνεχίσει να αποτελεί φάρο πίστεως, ελευθερίας και θυσίας. Να αντλούμε δύναμη από το παρελθόν, αλλά να πορευόμαστε με πίστη στο μέλλον, υπό τη σκέπη της Υπεραγίας Θεοτόκου, της Μάνας όλων μας. Δεν θα πρέπει να παραμείνουμε επαναπαυμένοι στις δάφνες του ένδοξου παρελθόντος, αλλά καλούμαστε να πραγματοποιήσουμε την δική μας έξοδο στο μέλλον. Η θυσία των Ελευθέρων Πολιορκημένων μας καλεί σε προσωπική ανανέωση και πνευματική ανάταση, μας καλεί να εξέλθουμε από τον ατομικισμό και να εισέλθουμε στην συλλογικότητα, να εξέλθουμε από τον συμβιβασμό και να εισέλθουμε στον αγώνα κα την θυσία, να μετατρέψουμε τη μνήμη σε δύναμη και την ιστορία σε πνευματική παρακαταθήκη. 

H αναδημοσίευση του παραπάνω άρθρου ή μέρους του επιτρέπεται μόνο αν αναφέρεται ως πηγή το ORTHODOXIANEWSAGENCY.GR με ενεργό σύνδεσμο στην εν λόγω καταχώρηση.

Ακολούθησε το ORTHODOXIANEWSAGENCY.gr στο Google News και μάθε πρώτος όλες τις ειδήσεις.