Μενδώνη: Το αρχαίο θέατρο Μαρώνειας αποκτά τις αναγκαίες υποδομές, ώστε να προστατευθεί και να αναδειχθεί

Το Υπουργείο Πολιτισμού προχωρά τον προγραμματισμό του για την προστασία, ανάδειξη και λειτουργική επανάχρηση του αρχαίου θεάτρου της Μαρώνειας, μετά και την, ομόφωνα, θετική γνωμοδότηση του Κεντρικού Αρχαιολογικού Συμβουλίου επί των μελετών της αρχιτεκτονικής ανάδειξης, της υδραυλικής διαχείρισης των ομβρίων υδάτων και του φωτισμού.

Το μνημείο θωρακίζεται έναντι των κινδύνων από τα επιφανειακά ύδατα, αναβαθμίζει τις υποδομές υποδοχής και εξυπηρέτησης των επισκεπτών, αναδεικνύει τον αρχαιολογικό χώρο και δημιουργεί τις προϋποθέσεις για την ασφαλή και βιώσιμη επανένταξη του θεάτρου, στη σύγχρονη πολιτιστική ζωή της Θράκης. Παρά το γεγονός ότι το αρχαίο θέατρο της Μαρώνειας και ο περιβάλλων χώρος του βρίσκονται σε καλή κατάσταση, χάρη στη συστηματική φροντίδα της οικείας Εφορείας Αρχαιοτήτων, εξακολουθούν να υπάρχουν ζητήματα για την ολοκλήρωση της ανάδειξής του. Η αποκατάσταση της στάθμης της ρωμαϊκής αρένας και η βελτίωση της αναγνωσιμότητας του μνημείου αποτελούν άμεσους στόχους. Το κοίλο έχει υποστεί αλλοιώσεις, εξαιτίας της σημερινής γεωμορφολογίας και του ρέματος που διχοτομεί την πλαγιά, αλλά και από τις παλαιές ανασκαφικές τομές και τις ανώμαλες διαμορφώσεις του εδάφους.

Η Υπουργός Πολιτισμού Λίνα Μενδώνη δήλωσε: «Το αρχαίο θέατρο Μαρώνειας, ένα από τα σημαντικότερα μνημεία της Θράκης, αποκτά τις αναγκαίες υποδομές, ώστε να προστατευθεί αποτελεσματικά, να αναδειχθεί πληρέστερα και να επαναλειτουργήσει, ως ζωντανός χώρος πολιτισμού, με απόλυτο σεβασμό στην αυθεντικότητα και στον χαρακτήρα του. Το υπό εξέλιξη έργο αντιμετωπίζει τόσο τις ανάγκες διατήρησης του μνημείου όσο και τις απαιτήσεις μιας σύγχρονης, ασφαλούς και ποιοτικής εμπειρίας, για τον επισκέπτη. Ολοκληρώνεται η ανάδειξη του θεάτρου και του περιβάλλοντος χώρου του, αποκαθίσταται η αναγνωσιμότητα του μνημείου, οργανώνεται η έκθεση των σημαντικών αρχιτεκτονικών μελών του και επικαιροποιείται η πρόταση της αναστρέψιμης επέκτασης του άνω κοίλου, ώστε το θέατρο να μπορεί να φιλοξενήσει επαρκή αριθμό θεατών. Συγχρόνως, οι υδραυλικές παρεμβάσεις διασφαλίζουν την προστασία του από τα πλημμυρικά φαινόμενα, ενώ ο φωτισμός αναβαθμίζει τη λειτουργία και την αισθητική του χώρου. Δεν θέλουμε τα αρχαία θέατρα, όταν η κατάσταση διατήρησής τους το επιτρέπει, να αποτελούν μόνο μνημεία του παρελθόντος. Ο στόχος μας είναι να λειτουργούν ως ζωντανοί πυρήνες πολιτισμού, εκπαίδευσης και βιώσιμης ανάπτυξης, για τις τοπικές κοινωνίες. Το αρχαίο θέατρο της Μαρώνειας, σε συνδυασμό με τα δημόσια κοινωφελή έργα υποδομής τα οποία υλοποιούνται ευρύτερα στην περιοχή, αναμένεται να ενισχύσει ακόμη περισσότερο την πολιτιστική ταυτότητα και την αναπτυξιακή δυναμική της Θράκης».

Το αρχαίο θέατρο της Μαρώνειας, χτισμένο στους πρόποδες του όρους Ίσμαρος, με θέα προς τη θάλασσα, αποτελεί ένα από τα σημαντικότερα μνημεία της αρχαίας πόλης. Διατηρούνται οι τρεις πρώτες σειρές των εδωλίων του κοίλου, οι κλίμακες, ο καλυμμένος αποχετευτικός αγωγός, ερείπια του σκηνικού οικοδομήματος. Το θέατρο παρουσιάζει τρεις κύριες οικοδομικές φάσεις: Την ελληνιστική (κοίλο και αποχετευτικός αγωγός), τη ρωμαϊκή, όπου, η ορχήστρα διευρύνθηκε και μετατράπηκε σε αρένα, ενώ κατασκευάστηκαν το θωράκιο και το σκηνικό οικοδόμημα. Η τρίτη φάση η οποία ανάγεται στους υστερορωμαϊκούς χρόνους. αφορά, κυρίως, σε επισκευές και προσαρμογές. Σήμερα το θέατρο διαθέτει βασικές υποδομές πρόσβασης και εξυπηρέτησης των επισκεπτών. Μπορεί να υποδεχθεί περίπου 350 θεατές. Η ολοκλήρωση του νέου παραλιακού δρόμου Μαρώνειας–Πετρωτών, εντός του 2026, βελτιώνει την πρόσβαση σε αυτό, ενισχύοντας την προστασία του μνημείου από όμβρια ύδατα.

Οι προγραμματισμένες εργασίες περιλαμβάνουν επεμβάσεις, όπως την επιχωμάτωση της ορχήστρας, στη στάθμη της ρωμαϊκής αρένας, την επικαιροποίηση της πρότασης για τη νέα λυόμενη κατασκευή επέκτασης του άνω κοίλου με ξύλινα καθίσματα τα οποία τοποθετούνται σε λυόμενο φέροντα οργανισμό από χάλυβα, σε όμοια διάταξη των αρχαίων εδωλίων. Με την τροποποίηση αυτή, η χωρητικότητα του θεάτρου αυξάνεται επιτρέποντας τη συνολική εξυπηρέτηση περίπου 750 θεατών. Παράλληλα, προβλέπεται η οργάνωση, η τακτοποίηση και η έκθεση των σημαντικότερων αρχιτεκτονικών μελών του θεάτρου. Οι εργασίες αποκατάστασης του μνημείου πραγματοποιήθηκαν την περίοδο 2004-2009. Λόγω των νέων αρχαιολογικών δεδομένων, ανέκυψε η ανάγκη αναθεώρησης του αρχικού αρχιτεκτονικού σχεδιασμού. Μετά την ολοκλήρωση του συνόλου σχεδόν των ανασκαφικών και αναστηλωτικών εργασιών, το 2020, εγκρίθηκε η μελέτη κατασκευής του κτηρίου εισόδου για την εξυπηρέτηση των αναγκών υποδοχής των επισκεπτών η οποία περιλαμβάνει φυλάκιο και χώρους υγιεινής, διαδρομή προς το σημείο εποπτείας, εξυπηρετώντας και ΑμεΑ, καθώς και βαθμίδες που οδηγούν στο επίπεδο του θεάτρου.

Στην αρχαιότητα, η αποστράγγιση του θεάτρου εξασφαλιζόταν μέσω κεντρικού μαρμάρινου αγωγού κάτω από το κοίλο, στον οποίο κατέληγαν και τα όμβρια ύδατα της ορχήστρας. Μετά την ανασκαφή του μνημείου, το ρέμα εκτράπηκε βόρεια του θεάτρου με πρόχειρα, ανεπαρκή έργα. Για την αντιμετώπιση του προβλήματος, κατασκευάζονται πλευρικές τάφροι κατά μήκος της οδού ανάντη του αρχαιολογικού χώρου. Εξασφαλίζεται η ασφαλής κίνηση των επισκεπτών με τον λειτουργικό φωτισμό καθώς και η εξοικονόμηση ενέργειας.