Άγιος Γρηγόριος Παλαμάς, Αρχιεπίσκοπος Θεσσαλονίκης, Ομιλία 40, Στον πάνσεπτο του Χριστού Προφήτη και Πρόδρομο και Βαπτιστή Ιωάννη
1 Αν ο θάνατος των οσίων είναι άξιος τιμής και η μνήμη δικαίων πρέπει να συνοδεύεται με εγκώμια, πόσο μάλλον πρέπει να τελούμε με εγκώμια τη μνήμη της ακροτάτης κορυφής των οσίων και δικαίων, του Ιωάννη, που προεσκίρτησε και προέτρεξε και προεκήρυξε τον λόγο του Θεού που εσαρκώθηκε για μας, από τον οποίο πάλι ο ίδιος ανακηρύχθηκε και εμαρτυρήθηκε ανώτερος των από τους αιώνες προφητών και οσίων και δικαίων;
Όμως το γεγονός ότι τα σχετικά με αυτόν υπερβαίνουν κάθε ανθρώπινο λόγο και το γεγονός ότι έλαβε την μαρτυρία και το βραβείο από τον μονογενή Υιό του Θεού, και δεν χρειάζεται από μας βραβείο, δεν είναι λόγος να σιωπήσωμε εμείς και να τον αφήσωμε αβράβευτον με λόγια, όσο εξαρτάται από μας, αυτήν την φωνή του ανωτάτου Λόγου σύμφωνα με τα γεγραμμένα.
Αντιθέτως για τον λόγο ότι αναγορεύθηκε κι’ εμαρτυρήθηκε από τον δεσπότη των όλων Χριστό ότι είναι τόσο σπουδαίος, πρέπει να κινείται κάθε γλώσσα πιστών προς εξύμνησι, κατά δύναμι. Κι’ αυτό, όχι για να προσθέσωμε κάτι στη δόξα εκείνου (πώς θα μπορούσε να γίνη αυτό;) αλλά για να εκπληρώσωμε εμείς την οφειλή, ανυμνώντας και διηγούμενοι τα σχετικά με αυτόν θαυμάσια πράγματα ο καθένας χωριστά και όλοι μαζί.
2 Πραγματικά όλος ο βίος του ανθρώπου, που ανάμεσα στα γεννήματα των γυναικών υπερβαίνει όλους είναι θαύμα θαυμάτων. Όχι δε μόνο ο βίος όλος του Ιωάννη, που και πριν ακόμη γεννηθή ήταν προφήτης και ανώτερος από προφήτη, αλλά και τα πολύ πριν από τον βίον του και τα μετά τον βίο του γεγονότα, όσα αναφέρονται σ’ αυτόν, είναι πέρα από όλα τα θαύματα.
Θείες γι’ αυτόν προρρήσεις θεολήπτων προφητών τον χαρακτηρίζουν άγγελο, όχι άνθρωπο, λυχνία φωτός, θεοφεγγή και αστέρα αυγερινό, διότι προπορεύθηκε του ηλίου της δικαιοσύνης και ως φωνή του ιδίου του Λόγου του Θεού. Τι δε είναι πλησιέστερο ή συγγενέστερο προς τον Θεό Λόγο από τη φωνή του Θεού;
3 Όταν δε επλησίαζε η σύλληψίς του, όχι άνθρωπος αλλ’ άγγελος επέταξε από τον ουρανό και λύει την στείρωσι του Ζαχαρία και της Ελισάβετ, αναγγέλοντας ότι οι από τη νεότητά τους άγονοι θα γεννήσουν σε βαθύ γήρας παιδί, και προκαταγγέλλει ότι η γέννησις του παιδιού τούτου θα προξενήση πολλή χαρά, διότι θα είναι σωτηριώδης για όλους.
«Διότι, λέγει, θα είναι μεγάλος ενώπιον του Κυρίου και θα πληρωθή άγιο Πνεύμα από την κοιλιά της μητέρας του ακόμη και θα στρέψη πολλούς από τους υιούς Ισραήλ προς τον Κύριο τον Θεό τους και αυτός θα πορευθή εμπρός του με το πνεύμα και τη δύναμι Ηλιού».
Διότι και αυτός, όπως εκείνος, θα ήταν παρθένος, ερημοπολίτης περισσότερο από εκείνον, και ελεγκτής βασιλέων και βασιλισσών που παρανομούσαν. Ό,τι δε τον καθιστά και ανώτερον μάλιστα από εκείνον είναι ότι θα είναι και πρόδρομος Θεού διότι, λέγει, «θα πορευθή εμπρός από αυτόν».
4 Επειδή ο Ζαχαρίας τα εθεώρησε αυτά απίστευτα, δένεται στη γλώσσα. Επειδή δηλαδή δεν ηθέλησε να κηρύξη εκουσίως, σιωπώντας φωνάζει ακουσίως την παράδοξη σύλληψι του παιδιού έως ότου ιδή να προβαίνη η φωνή του Λόγου. Αφού δε συνελήφθηκε με τόσες και τόσο μεγάλες επαγγελίες, χρίεται προφήτης πριν ακόμη γεννηθή, και μεταδίδει το χάρισμα – τι θαύμα! – στη μητέρα· και σύμφωνα με τα λόγια του Ησαΐα ενδύεται ιμάτιο σωτηρίας και χιτώνα ευφροσύνης, κατά δε τον Ηλία, χρίει προφήτην αντί του εαυτού του, και φθάνει και ξεπερνά την τελειότητα και των δύο προφητών, όταν ακόμη ήταν έμβρυο, αφού επιδεικνύει τέτοιες ιδιότητες ενώπιον του Κυρίου.
Επειδή δηλαδή το έμβρυο μετά την διάρθρωσι των μελών του έχει μεν κίνησι, αλλά φωνή δεν έχει ακόμη, αφού δεν ζη ακόμη στον αέρα, ήλθε δε η παρθένος που εκυοφορούσε τότε τον Θεό, και, ενώ ο Ιωάννης ήταν στην κοιλιά, δεν του διέφυγε η θεϊκή παρουσία και οικονομία, αλλά την ανυμνεί από εκεί θεολογώντας την διά της μητρικής γλώσσας· σκιρτά και αυτός από μέσα και αγαλλιάται – τι θαύμα και αυτό! – επειδή κατά το άγιο Πνεύμα εδέχθηκε στην μητρική γαστέρα την τελειότητα του μέλλοντος αιώνος.
Επιμέλεια: Στέλιος Κούκος
Πηγή: pemptousia.gr
H αναδημοσίευση του παραπάνω άρθρου ή μέρους του επιτρέπεται μόνο αν αναφέρεται ως πηγή το ORTHODOXIANEWSAGENCY.GR με ενεργό σύνδεσμο στην εν λόγω καταχώρηση.
Ακολούθησε το ORTHODOXIANEWSAGENCY.gr στο Google News και μάθε πρώτος όλες τις ειδήσεις.