Ο Αλέξης Σταμάτης προτείνει στο iefimerida βιβλία για το Πάσχα και αποκαλύπτει ποια έχει στο κομοδίνο του [βίντεο]

«Είχα να γράψω ποίηση 24 χρόνια» λέει με νόημα ο Αλέξης Σταμάτης ξεφυλλίζοντας την «Ασθένεια των απαλών πραγμάτων», την ποιητική του συλλογή που μόλις κυκλοφόρησε.

Η «Ασθένεια των Απαλών Πραγμάτων» του συγγραφέα Αλέξη Σταμάτη αποτελεί ένα οραματικό, ποιητικό τρίπτυχο που εξερευνά τις αθέατες δυνάμεις που διαμορφώνουν την ανθρώπινη ύπαρξη.

Μιλώντας στο iefimerida για τα τελευταία δύο του βιβλία «Το παιδί και ο Άγγελος» και «Η ασθένεια των απαλών πραγμάτων» και με αφορμή το Πάσχα, ζητήσαμε από τον συγγραφέα Αλέξη Σταμάτη να μας αποκαλύψει ποια βιβλία διαβάζει αυτό τον καιρό και να μας κάνει τις προτάσεις του για τις αγορές μας.

Προτάσεις βιβλίων από τον Αλέξη Σταμάτη

Παρότι αυτές τις μέρες τον ταλαιπωρεί ένα πρόβλημα με το μάτι του, ως άλλος πειρατής, ο Αλέξης Σταμάτης μιλά για τα βιβλία που διαβάζει και μας προτείνει τα εξής:

Δείτε το βίντεο

«Το παιδί και ο Άγγελος» και «Η ασθένεια των απαλών πραγμάτων»

Πώς και γιατί έγραψε τα δύο αυτά βιβλία.

Ο Αλέξης Σταμάτης εξηγεί στο iefimerida.gr: Έγραψα αυτά τα δύο βιβλία σαν να ανοίγω δύο διαδρομές που ξεκινούν από το ίδιο εσωτερικό σημείο, ένα σημείο έντασης όπου ο κόσμος μετακινείται και μαζί του μετακινείται και το βλέμμα. «Το παιδί και ο Άγγελος» και «Η ασθένεια των απαλών πραγμάτων» συγκροτούν δύο τρόπους να πλησιάσω αυτή τη μετατόπιση. Το πρώτο στρέφεται προς τον κοινό χώρο, προς την κοινότητα, προς τη σκηνή όπου οι άνθρωποι κοιτάζουν ο ένας τον άλλον. Το δεύτερο κατευθύνεται προς τον εσωτερικό χώρο, προς το σώμα, τη μνήμη, τη λεπτή ύλη της εμπειρίας που μεταμορφώνεται.

«Κάθε βιβλίο ανοίγει έναν νέο δρόμο»

«Στο ”Το παιδί και ο Άγγελος” ξεκίνησα από μια καθαρή εικόνα. Ένα παιδί που στέκεται μέσα σε μια κοινότητα και παραμένει σιωπηλό. Αυτή η σιωπή λειτουργεί σαν φακός. Ό,τι υπάρχει γύρω της αρχίζει να αποκαλύπτεται. Το χωριό, ένας τόπος με την ψευδαίσθηση της συνοχής και της συνέχειας, αποκτά ξαφνικά βάθος. Οι σχέσεις, οι βεβαιότητες, οι άγραφοι κανόνες, όλα περνούν μέσα από ένα φίλτρο έντασης. Το παιδί φέρει μια παρουσία που κινητοποιεί τα πάντα. Άλλοι το αντικρίζουν σαν θαύμα, άλλοι σαν απειλή. Η ίδια μορφή γεννά αντίθετες ερμηνείες, και μέσα σε αυτή τη διάσταση αρχίζει να λειτουργεί η αφήγηση.

Δίπλα του στέκεται ο Άγγελος, μια φιγούρα που προσφέρει, που κινείται με μια καθαρότητα πράξης. Η προσφορά αυτή διαπερνά το σύνολο της κοινότητας και ενεργοποιεί μια βαθύτερη αναστάτωση. Η γενναιοδωρία αποκτά βάρος, δημιουργεί αναταράξεις, φέρνει στην επιφάνεια την ανάγκη των ανθρώπων να ερμηνεύσουν, να ορίσουν, να ελέγξουν. Το χωριό μετατρέπεται σε έναν ζωντανό οργανισμό που αντιδρά, που παρατηρεί, που κρίνει. Η ένταση αυξάνεται μέσα από μικρές μετακινήσεις, μέσα από βλέμματα, μέσα από σιωπές που αποκτούν σημασία.

»Με ενδιέφερε να φωτίσω αυτή τη διαδικασία. Με ενδιέφερε η στιγμή όπου μια κοινότητα αποκαλύπτει τον εαυτό της μέσα από την παρουσία ενός άλλου. ”Το παιδί και ο Άγγελος” λειτουργούν σαν καταλύτες. Η ιστορία προχωρά μέσα από δράση-αντίδραση, μέσα από τη δυναμική που δημιουργείται ανάμεσα στο οικείο και στο άγνωστο. Το κείμενο κινείται με ρυθμό που ελπίζω να κρατά την ένταση ζωντανή, με μια γλώσσα που επιδιώκει καθαρότητα και ταυτόχρονα αφήνει χώρο για το υπόγειο ρεύμα των σημασιών.

»”Η ασθένεια των απαλών πραγμάτων” προκύπτει από μια διαφορετική ανάγκη. Εδώ η κίνηση στρέφεται προς τα μέσα. Η ποίηση λοιπόν λειτουργεί σαν εργαλείο προσέγγισης μιας εμπειρίας που διαφεύγει της ευθύγραμμης αφήγησης. Με απασχόλησε η φθορά ως διαδικασία που εξελίσσεται μέσα στον χρόνο και αγγίζει κάθε τι οικείο. Οι σχέσεις, οι μνήμες, το σώμα, όλα περνούν μέσα από μια αργή μεταμόρφωση. Η έννοια της ασθένειας αποκτά υπαρξιακή διάσταση. Κάθε τι που υπήρξε σταθερό μετατρέπεται σε πεδίο παρατήρησης.

Η συλλογή κινείται μέσα από θραύσματα, μέσα από εικόνες που συναντιούνται και απομακρύνονται. Η μνήμη λειτουργεί ενεργά, δημιουργεί συνδέσεις, φέρνει στο παρόν μορφές που διατηρούν την έντασή τους. Το σώμα συμμετέχει ως φορέας αυτής της εμπειρίας. Ειδικά στο μέρος που αφορά τον Αρθούρο Ρεμπώ και το χαμένο του ημερολόγιο. Η γλώσσα αναζητά ακρίβεια, επιδιώκει να φτάσει κοντά σε αυτό που προηγείται της διατύπωσης.

Αυτά τα δύο βιβλία συνομιλούν. Στο ”Το παιδί και ο Άγγελος” η ένταση γεννιέται μέσα στην κοινότητα. Στην ”Ασθένεια των απαλών πραγμάτων” η ένταση διαμορφώνεται μέσα στο άτομο.

Κοινός άξονας παραμένει η μετατόπιση. Η στιγμή όπου κάτι αλλάζει θέση και αποκτά νέο νόημα. Αυτή η στιγμή με απασχολεί βαθιά. Εκεί βρίσκεται η ένταση της γραφής. Εκεί γεννιέται η ανάγκη να συνεχίσω. Η λογοτεχνία, για μένα, λειτουργεί ως πεδίο κατανόησης. Κάθε βιβλίο αποτελεί μια απόπειρα να πλησιάσω κάτι που διαφεύγει».

«Γράφοντας αυτά τα δύο έργα, ένιωσα αυτή τη διπλή κίνηση να διαμορφώνεται. Από τη μία, η ανάγκη να αφηγηθώ, να δώσω μορφή, να δημιουργήσω έναν κόσμο που λειτουργεί. Από την άλλη, η ανάγκη να αποδομήσω, να διαλύσω τη μορφή, να αφήσω τα ίχνη να μιλήσουν. Συνεχίζω να γράφω μέσα από αυτή την ανάγκη. Κάθε βιβλίο ανοίγει έναν νέο δρόμο. Κάθε δρόμος επιστρέφει το ίδιο ερώτημα. Πώς μετασχηματίζεται η εμπειρία όταν την κοιτάς με ακρίβεια και επιμονή; Μέσα από αυτή την πορεία, η γραφή αποκτά τη δική της αλήθεια, μια αλήθεια που γεννιέται από τη συνάντηση του βλέμματος με τον κόσμο» τονίζει στο iefimerida ο Αλέξης Σταμάτης.

«Το παιδί και ο Άγγελος» – Εκδόσεις Μεταίχμιο

«Η ασθένεια των απαλών πραγμάτων» – Κάπα εκδοτική