Παραίτηση Τζόζεφ Κεντ με αιχμές κατά του φιλοϊσραηλινού λόμπι στις ΗΠΑ

Η επιρροή του λόμπι ενόψει των ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου

Την παραίτησή του υπέβαλε ο επικεφαλής του Εθνικού Κέντρου Αντιτρομοκρατίας των Ηνωμένων Πολιτειών (NCTC), Τζόζεφ Κεντ, συνοδευόμενη από βαρύτατες κατηγορίες κατά του λεγόμενου «ισραηλινού λόμπι». Ο κ. Κεντ κατήγγειλε ότι το λόμπι παρέσυρε τον Αμερικανό πρόεδρο Ντόναλντ Τράμπ σε έναν «λάθος πόλεμο» εναντίον του Ιράν, ενός έθνους που, όπως υποστήριξε, δεν συνιστά απειλή για τις . Παράλληλα, έκανε λόγο για μια επιχείρηση που αλλοιώνει το δόγμα «Πρώτα η Αμερική».

Η παραίτηση αυτή φέρνει ξανά στο προσκήνιο το ερώτημα σχετικά με την ταυτότητα και την πραγματική ισχύ του φιλοϊσραηλινού λόμπι στις ΗΠΑ, όπως διαμορφώνεται μέχρι το μεσημέρι. Ιστορικά, η σχέση μεταξύ των δύο χωρών δεν ήταν πάντα ανέφελη. Παρά την άμεση διπλωματική αναγνώριση του Ισραήλ το 1948, η Ουάσιγκτον παρείχε ελάχιστη στήριξη στα πρώτα χρόνια, αρνούμενη την παροχή όπλων στον Πόλεμο της Ανεξαρτησίας και αναγκάζοντας το Ισραήλ σε υποχώρηση το 1956. Ακόμη και στη νίκη του 1967, το Ισραήλ βασίστηκε σε γαλλικό οπλισμό. Σύμφωνα με πηγές από την Κνεσέτ, η αμερικανική πολιτική δεν ήταν πάντοτε ευνοϊκή, παρά τις προσπάθειες του λόμπι.

Η αμφίρροπη επιρροή και η στρατηγική ευθυγράμμιση

Η επιρροή των οργανωμένων Εβραίων της Αμερικής και της ισραηλινής κυβέρνησης κατέγραψε και αποτυχίες στο παρελθόν. Χαρακτηριστικά παραδείγματα αποτελούν η προώθηση της πώλησης αμερικανικού συστήματος έγκαιρης προειδοποίησης στη Σαουδική Αραβία το 1981, παρά τις έντονες αντιδράσεις, καθώς και η επικύρωση της συμφωνίας για τα πυρηνικά του Ιράν (JCPOA) από την κυβέρνηση Ομπάμα το 2014, στην οποία το λόμπι είχε αντιταχθεί σθεναρά. Η εξωτερική πολιτική των ΗΠΑ λειτούργησε προς όφελος του Ισραήλ κυρίως όταν τα στρατηγικά συμφέροντα των δύο χωρών ήταν ευθυγραμμισμένα.

Κατά τον Ψυχρό Πόλεμο, το Ισραήλ αποτέλεσε ανάχωμα κατά των φιλοσοβιετικών δυνάμεων στη Μέση Ανατολή. Στη μεταψυχροπολεμική εποχή, αναδείχθηκε στον κύριο περιφερειακό αντίπαλο του Ιράν, το οποίο απειλεί τα αμερικανικά συμφέροντα. Θεωρείται πολύτιμος σύμμαχος, καθώς έχει διεξαγάγει πολέμους κατά κοινών αντιπάλων χωρίς να ζητήσει αμερικανικά στρατεύματα. Η κοινή επίθεση κατά του Ιράν που ξεκίνησε στις 28 Φεβρουαρίου επιβεβαίωσε αυτή την υψηλή στρατηγική αξία.

Το λόμπι και οι ενδιάμεσες εκλογές

Οι επικριτές του φιλοϊσραηλινού λόμπι επισημαίνουν την ιδιαιτερότητά του. Ενώ η «Επιτροπή Δημόσιων Υποθέσεων Αμερικής-Ισραήλ» (AIPAC) αποτελείται κυρίως από Εβραίους, η μεγαλύτερη οργάνωση είναι οι «Χριστιανοί Ενωμένοι για το Ισραήλ», με βάση τουλάχιστον δέκα εκατομμυρίων Χριστιανών μελών. Λαμβάνοντας υπόψη τη δυναμική αυτή, το ισραηλινό λόμπι αναμένεται να διαδραματίσει καθοριστικό ρόλο στο αποτέλεσμα των ενδιάμεσων εκλογών του Νοεμβρίου, γεγονός που ο Αμερικανός πρόεδρος Ντόναλντ Τράμπ, κινούμενος ρεαλιστικά, δεν μπορεί να αγνοήσει.