67ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης: 258 ταινίες, μεγάλα ονόματα, αφιερώματα και βραβεία άνω των 200.000 ευρώ

Διακόσιες πενήντα οκτώ ταινίες, σημαντικές προσωπικότητες του ελληνικού και διεθνούς κινηματογράφου, ξεχωριστά αφιερώματα και βραβεία συνολικής αξίας άνω των 200.000 ευρώ,περιλαμβάνει το 67ο Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης.

Το Φεστιβάλ ανοίγει την Πέμπτη 5 Νοεμβρίου την αυλαία του, έως τις 15 Νοεμβρίου, με προβολές στις κινηματογραφικές αίθουσες της πόλης και διαδικτυακά.

Ανάμεσα στις προσωπικότητες που θα βρεθούν στη Θεσσαλονίκη ξεχωρίζουν ο συνθέτης Σταύρος Ξαρχάκος, ο οποίος θα τιμηθεί με Χρυσό Αλέξανδρο για το σύνολο της προσφοράς του στον πολιτισμό, ο πολυβραβευμένος Γαλικιανός σκηνοθέτης Όλιβερ Λάσε, δημιουργός του «Sirāt», και ο Φατίχ Ακίν, που θα παρουσιάσει τη νέα του ταινία. Το πρόγραμμα περιλαμβάνει έξι διαγωνιστικά τμήματα, ελληνικές και διεθνείς παραγωγές, αφιερώματα και δράσεις για επαγγελματίες του κινηματογράφου και των σειρών.

Για την «εθνική γιορτή του σινεμά», που πρωταγωνιστεί στην Ελλάδα, στην Ευρώπη και σε όλο τον κόσμο, έκανε λόγο ο υφυπουργός Πολιτισμού Ιάσων Φωτήλας, στη συνέντευξη Τύπου για την παρουσίαση του προγράμματος, η οποία πραγματοποιήθηκε ταυτόχρονα στη Θεσσαλονίκη και την Αθήνα.

«Σε όλες τις συζητήσεις που κάνουμε για τις διεκδικήσεις μας για το ελληνικό σινεμά, είτε με την Ευρωπαϊκή Ακαδημία Κινηματογράφου είτε με τις Κάννες είτε με άλλους διεθνείς οργανισμούς, δύο πράγματα έπαιξαν ρόλο: πρώτον, η αποφασιστικότητα της κυβέρνησης να επενδύσει 750 εκατομμύρια για τα επόμενα πέντε χρόνια στον τομέα και στους ανθρώπους του με το πρόγραμμα “Greece on Screen”, και, δεύτερον, το καλλιτεχνικό κύρος του Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης», τόνισε. Εκτίμησε, μάλιστα, ότι «η στρατηγική επένδυσης και ανάπτυξης στον κινηματογράφο και στα οπτικοακουστικά ήδη δικαιώνεται. Φέρνει αποτελέσματα, φέρνει επενδύσεις, φέρνει διακρίσεις».

Όπως ειπώθηκε, το φετινό φεστιβάλ πραγματοποιείται σε μια από τις πλέον δύσκολες και εκρηκτικές περιόδους για την ανθρωπότητα. «Πόλεμοι, γενοκτονίες, σφαγές, άνοδος της ακροδεξιάς και του νεοφασισμού, κοινωνική αναταραχή, αβεβαιότητα γύρω από την εξέλιξη της τεχνητής νοημοσύνης, κλιματική κρίση. Όλα αυτά είναι κομμάτι της κοινής μας πραγματικότητας», σημείωσε ο επικεφαλής του Διεθνούς Προγράμματος, Γιώργος Κρασακόπουλος.

Από την πλευρά του, ο καλλιτεχνικός διευθυντής του Φεστιβάλ, Ορέστης Ανδρεαδάκης, αναφέρθηκε στον ρόλο που μπορεί να διαδραματίσει ο κινηματογράφος σε αυτή τη συγκυρία. «Δυστυχώς, ξέρουμε πια ότι ο κινηματογράφος και οι τέχνες δεν μπορούν να αλλάξουν μεμιάς τον κόσμο. Μπορούν όμως να δώσουν λίγη ελπίδα. Μπορούν να απαλύνουν τον πόνο. Να αντισταθούν στη φρίκη, την πόλωση, την εχθροπάθεια και την αποκτήνωση. Μπορούν να ανοίξουν τους ορίζοντές μας, να οξύνουν τη συνείδηση και το κριτικό μας πνεύμα, να μας διαμορφώσουν με τρόπους αναπάντεχους», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Τα μεγάλα ονόματα που έρχονται στη Θεσσαλονίκη

Πλούσια είναι και φέτος η λίστα των δημιουργών και καλλιτεχνών που θα συναντήσουν το κοινό, παρουσιάζοντας τις ταινίες τους ή συμμετέχοντας σε συζητήσεις και ειδικές εκδηλώσεις.

Ο Όλιβερ Λάσε, δημιουργός του «Sirāt», είναι guest curator του μεγάλου αφιερώματος «Καλώς ήρθατε στην έρημο», για το οποίο επέλεξε 17 ταινίες. Το αφιέρωμα περιλαμβάνει, επίσης, οπτικοακουστικό installation του ίδιου στο MOMUS-Πειραματικό Κέντρο Τεχνών και έργα εικονικής πραγματικότητας στο Δυτικό Φυλάκιο του Λιμανιού Θεσσαλονίκης.

Στη διοργάνωση θα συμμετάσχει και η Λόρα Μάλβεϊ, εμβληματική ακαδημαϊκός, συγγραφέας, σκηνοθέτιδα και θεωρητικός του κινηματογράφου, η οποία θα δώσει talk με επίκεντρο την οπτική απόλαυση, την επιθυμία και τη θέαση.

Το Φεστιβάλ διοργανώνει, ακόμη, αφιέρωμα στον Τούρκο σκηνοθέτη Εμίν Αλπέρ, έναν από τους σημαντικότερους δημιουργούς της χώρας του. Ο ίδιος θα παρουσιάσει ταινίες του, από το «Πέρα απ’ τον λόφο» έως την πρόσφατη «Λύτρωση», που απέσπασε την Αργυρή Άρκτο – Ειδικό Βραβείο της Επιτροπής στο Φεστιβάλ Βερολίνου.

Τιμητικό Χρυσό Αλέξανδρο για το σύνολο της προσφοράς του στο σινεμά θα λάβει ο Νίκος Γραμματικός. Στο αφιέρωμα θα προβληθούν όλες οι μικρού και μεγάλου μήκους ταινίες του, ενώ η «Έξοδος» (1995) θα παρουσιαστεί για πρώτη φορά στη μεγάλη οθόνη. Θα πραγματοποιηθεί, επίσης, ανοιχτή συζήτηση με τον σκηνοθέτη και συνεργάτες του, καθώς και παρουσίαση του βιβλίου «Απόντες, μια προφορική ιστορία» του Θεοδόση Μίχου.

Στις διεθνείς παρουσίες περιλαμβάνονται ο Φατίχ Ακίν, που επιστρέφει στη Θεσσαλονίκη για να παρουσιάσει τη νέα του ταινία, και ο Δανός ηθοποιός Κλες Μπανγκ. Σε ξεχωριστό talk θα συμμετάσχουν η σκηνοθέτιδα Σάρα Ντράιβερ, η ηθοποιός Τρίνε Ντίρχολμ, ο μοντέρ Γιώργος Μαυροψαρίδης και οι παραγωγοί Κωνσταντίνος Κοντοβράκης και Ροντρίγκου Αρέιας.

Την Αγορά του Φεστιβάλ, που υποδέχεται επαγγελματίες του κινηματογράφου και των σειρών από όλο τον κόσμο, θα εκπροσωπήσει φέτος ως ambassador ο Χριστόφορος Παπακαλιάτης.

Ξεχωριστή στιγμή της διοργάνωσης θα αποτελέσει η βράβευση του Σταύρου Ξαρχάκου με Χρυσό Αλέξανδρο. Με αφορμή την τιμητική διάκριση, θα προβληθεί η εμβληματική ταινία «Ρεμπέτικο» (1983), του Κώστα Φέρρη.

Με «Μινώταυρο» η έναρξη, με «Άγνωστη γυναίκα» η λήξη

Η αυλαία του 67ου Φεστιβάλ θα ανοίξει με τον «Μινώταυρο» του Αντρέι Ζβιάγκιντσεφ, που απέσπασε το Μεγάλο Βραβείο της Επιτροπής στις Κάννες. Μετά την προβολή θα ακολουθήσει συναυλία του Παύλου Παυλίδη στην Αποθήκη Γ, με ελεύθερη είσοδο κατόπιν έκδοσης μηδενικού εισιτηρίου.

Η διοργάνωση θα ολοκληρωθεί την Κυριακή 15 Νοεμβρίου με την «Άγνωστη γυναίκα» της Μάι ελ-Τούκι, η οποία τιμήθηκε με Χρυσό Λέοντα στο Φεστιβάλ της Βενετίας. Στη Θεσσαλονίκη θα βρεθεί και η ηθοποιός Ματίλντε Αρσέλ, βραβευμένη με το Κύπελλο Volpi Γυναικείας Ερμηνείας.

258 ταινίες, έξι διαγωνιστικά τμήματα και πλούσια ελληνική παρουσία

Συνολικά 258 ταινίες θα προβληθούν στις αίθουσες Ολύμπιον και Παύλος Ζάννας, στις αίθουσες του Λιμανιού και στον κινηματογράφο «Μακεδονικόν». Παράλληλα, 58 ταινίες θα είναι διαθέσιμες online, μέσω της ψηφιακής πλατφόρμας του Φεστιβάλ.

Το πρόγραμμα περιλαμβάνει έξι διαγωνιστικά τμήματα, με βραβεία συνολικής αξίας άνω των 200.000 ευρώ σε υπηρεσίες, υποτροφίες και χρηματικά έπαθλα. Το ελληνικό σινεμά εκπροσωπείται με 26 ταινίες μεγάλου και 27 μικρού μήκους, εκ των οποίων οι 19 θα προβληθούν για πρώτη φορά.

Ανάμεσα στις ειδικές προβολές ξεχωρίζουν η αποκατεστημένη «Εύα» (1953), της Μαρίας Πλυτά, το «Χαρούμενο ξεκίνημα» (1954), του Ντίνου Δημόπουλου, σε συνεργασία με τη Finos Film, η νέα ταινία του Αλέξη Αλεξίου «Θάλασσα από γυαλί» (2026) και το «Κλασικό αριστούργημα» (2026), του Ρένου Χαραλαμπίδη.

Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσιάζει η επανεμφάνιση της ταινίας «Όπερα» (1976), του Ανδρέα Βελισσαρόπουλου, που θεωρούνταν χαμένη επί τρεις δεκαετίες και έχει χαρακτηριστεί «ιερό δισκοπότηρο του ελληνικού queer σινεμά».

Στο Φεστιβάλ θα προβληθεί υλικό γυρισμάτων σε Super 8 που εντοπίστηκε πρόσφατα, ενώ θα ακολουθήσει συζήτηση με συνεργάτες του δημιουργού και θεωρητικούς του queer σινεμά.

Στο πρόγραμμα περιλαμβάνονται, επίσης, οι βραβευμένες ταινίες μικρού μήκους του 49ου Φεστιβάλ Ταινιών Μικρού Μήκους Δράμας και νέες ελληνικές και διεθνείς τηλεοπτικές παραγωγές, στο τμήμα Series Special Screenings.

Από τον «Βαλκανικό Τρόμο» έως τις νέες κινηματογραφικές εμπειρίες

Το αφιέρωμα «Βαλκανικός Τρόμος» (Balkan Horror) εξερευνά τη σκοτεινή πλευρά των Βαλκανίων μέσα από μύθους, δοξασίες, οικογενειακά μυστικά και διαγενεακά τραύματα, με καλτ ταινίες, B-movies και αιρετικά κινηματογραφικά υβρίδια.

Παράλληλα, η νέα ενότητα «Taming Time» προσκαλεί το κοινό να βιώσει την κινούμενη εικόνα με πρωτόγνωρους τρόπους, ενώ οκτώ έργα του τμήματος Immersive διεκδικούν τον Χρυσό Αλέξανδρο. Στο πρόγραμμα περιλαμβάνονται ακόμη οι Ανοιχτοί Ορίζοντες, οι Ειδικές Προβολές και οι μεταμεσονύκτιες συναντήσεις του ’Round Midnight.

Έμφαση δίνεται και στο νεανικό κοινό, με δωρεάν εκπαιδευτικές προβολές για σχολεία μέσω του NextGen, αλλά και δωρεάν είσοδο για παιδιά και εφήβους κάτω των 18 ετών στις προβολές του τμήματος τα δύο Σαββατοκύριακα της διοργάνωσης.

Η Αγορά του Φεστιβάλ, βασικός πυλώνας ανάπτυξης της διοργάνωσης, παρουσιάζει νέες δράσεις και στηρίζει δημιουργούς και πρότζεκτ από 36 χώρες της νοτιοανατολικής Ευρώπης και της Μεσογείου.

Στο πλαίσιο της προσβασιμότητας θα απονεμηθεί το Βραβείο Προσβασιμότητας της Alpha Bank, ύψους 3.000 ευρώ, ενώ 22 ταινίες θα προβληθούν με ελληνικούς ενδογλωσσικούς υπότιτλους για θεατές με οπτική αναπηρία. Οι «Απόντες» (1996) και τα «Νυχτολούλουδα» (1999), του Νίκου Γραμματικού, θα προβληθούν με όρους καθολικής προσβασιμότητας.

Σημαντική στιγμή για την ελληνική κινηματογραφική κοινότητα θα αποτελέσει και η ανακοίνωση των υποψηφιοτήτων των 39ων Ευρωπαϊκών Βραβείων Κινηματογράφου, στις 14 Νοεμβρίου, στην αίθουσα Παύλος Ζάννας, μέσω βιντεοσύνδεσης από το τέμενος Χαμζά Μπέη – Αλκαζάρ, που πρόσφατα παραδόθηκε ξανά στο κοινό.

Στη συνέντευξη Τύπου συμμετείχαν από τη Θεσσαλονίκη ο καλλιτεχνικός διευθυντής του Φεστιβάλ Ορέστης Ανδρεαδάκης, η επικεφαλής του Ελληνικού Προγράμματος Ελένη Ανδρουτσοπούλου και η επικεφαλής Δημοσίων Σχέσεων Τίνα Αντωνάκου. Από την Αθήνα συμμετείχαν ο επικεφαλής του Διεθνούς Προγράμματος Γιώργος Κρασακόπουλος, ο νέος επικεφαλής της Αγοράς Θάνος Σταυρόπουλος και η επικεφαλής του Γραφείου Τύπου και Επικοινωνίας Δήμητρα Νικολοπούλου.

Το πρόγραμμα του 67ου Φεστιβάλ Κινηματογράφου Θεσσαλονίκης είναι διαθέσιμο στον ιστότοπο www.filmfestival.gr, ενώ η προπώληση των εισιτηρίων ξεκινά την Τρίτη 3 Νοεμβρίου.